Η προπαγανδιστική μηχανή της Τεχεράνης φαίνεται να βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη, αυτή τη φορά προωθώντας σενάρια συνωμοσίας σχετικά με την τύχη του Ισραηλινού πρωθυπουργού. Το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων Τασνίμ δημοσίευσε τη Δευτέρα ένα εκτενές άρθρο στα περσικά, στο οποίο αναπαράγονται εικασίες ότι ο Μπενιαμίν Νετανιάχου ενδέχεται να έχει σκοτωθεί ή τραυματιστεί. Οι ισχυρισμοί αυτοί επαναφέρουν παλαιότερες φήμες που κυκλοφορούν στο διαδίκτυο από την έναρξη της τρέχουσας σύγκρουσης.
Πώς διαμορφώθηκε το αφήγημα της «εξαφάνισης»
Το συγκεκριμένο δημοσίευμα δεν παραθέτει καμία χειροπιαστή απόδειξη για επιτυχημένη επίθεση κατά του Ισραηλινού ηγέτη, ούτε επικαλείται επίσημες επιβεβαιώσεις. Αντίθετα, συγκεντρώνει διάφορα αποσπασματικά στοιχεία προκειμένου να δημιουργήσει την εντύπωση ότι υπάρχει κάποιο γεγονός που αποκρύπτεται.
Ως υποτιθέμενες «ενδείξεις» παρουσιάζονται η απουσία πρόσφατου οπτικού υλικού του πρωθυπουργού, δημοσιεύματα στον εβραϊκό Τύπο για ενίσχυση της ασφάλειας γύρω από την κατοικία του, καθώς και η αναβολή μιας προγραμματισμένης επίσκεψης Αμερικανών απεσταλμένων, όπως ο Τζάρεντ Κούσνερ και ο Στιβ Γουίτκοφ. Παράλληλα, γίνεται αναφορά σε ανακοίνωση της γαλλικής προεδρίας για τηλεφωνική επικοινωνία του Εμανουέλ Μακρόν με τον Νετανιάχου, επισημαίνοντας ότι δεν προσδιοριζόταν σαφώς η ημερομηνία της συνομιλίας.
Το άρθρο στηρίζεται επίσης σε ισχυρισμό που αποδόθηκε στον πρώην αξιωματικό των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών Σκοτ Ρίτερ, όπως μεταδόθηκε από ρωσικά μέσα. Σύμφωνα με αυτό το σενάριο, το Ιράν φέρεται να χτύπησε το καταφύγιο του Νετανιάχου, με αποτέλεσμα να σκοτωθεί ο αδελφός του. Παρ’ όλα αυτά, ακόμη και το ίδιο το Τασνίμ παραδέχεται ότι ο συγκεκριμένος ισχυρισμός δεν έχει επιβεβαιωθεί επίσημα.
Όπως σχολιάζει η ισραηλινή εφημερίδα Jerusalem Post, το δημοσίευμα αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα πολέμου πληροφοριών: συνδυάζει πραγματικά αλλά ασήμαντα στοιχεία δημόσιας πληροφόρησης με δραματικές υποθέσεις, παρουσιάζοντάς τα με τρόπο που αφήνει να εννοηθεί ότι υπάρχει μια κρυμμένη αλήθεια.
Τα πραγματικά δεδομένα και οι διαψεύσεις
Τα διαθέσιμα στοιχεία, ωστόσο, αντικρούουν τα συγκεκριμένα σενάρια. Σύμφωνα με επίσημες πληροφορίες, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός εξέδωσε δημόσια ανακοίνωση στις 7 Μαρτίου, ενώ στις 6 Μαρτίου είχε πραγματοποιήσει επίσκεψη στην πόλη Μπιρσίβα. Επιπλέον, η γαλλική προεδρία είχε ήδη γνωστοποιήσει από τις 5 Μαρτίου την τηλεφωνική επικοινωνία μεταξύ Μακρόν και Νετανιάχου.
Δεν είναι η πρώτη φορά που προβάλλονται τέτοιου είδους φήμες από την Τεχεράνη. Νωρίτερα κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης είχαν διαδοθεί παρόμοιοι ισχυρισμοί ότι η τύχη του Νετανιάχου παρέμενε «αβέβαιη» μετά από υποτιθέμενη επίθεση. Το γραφείο του πρωθυπουργού είχε απορρίψει κατηγορηματικά αυτές τις αναφορές, χαρακτηρίζοντάς τες ψευδείς.
Παράλληλα, σε αντίστοιχο περιστατικό στις 2 Μαρτίου, το κινεζικό πρακτορείο Σινχουά μετέδωσε ότι κάτοικοι της περιοχής κοντά στο γραφείο του Νετανιάχου στην Ιερουσαλήμ δεν είχαν διαπιστώσει κανένα ίχνος πυραυλικής επίθεσης.
Αναλυτές επισημαίνουν ότι σε περιόδους πολεμικής έντασης, ακόμη και συνηθισμένες αλλαγές στο πρόγραμμα ενός πολιτικού ηγέτη, η έλλειψη πρόσφατων εικόνων ή η αυξημένη φύλαξη μπορούν εύκολα να μετατραπούν σε «πρώτη ύλη» για θεωρίες συνωμοσίας. Ωστόσο, τέτοιες πρακτικές θεωρούνται συνηθισμένες στο πλαίσιο της ασφάλειας και της πολιτικής ζωής στο Ισραήλ και δεν αποτελούν ένδειξη επίθεσης ή δολοφονίας. Μέχρι στιγμής, καμία αξιόπιστη πηγή δεν έχει επιβεβαιώσει τα σενάρια που διακινούνται από την Τεχεράνη.





