Με πολλές αβεβαιότητες για το παρόν και το μέλλον που παραμένουν κυρίαρχες όσο συνεχίζεται η κρίση στη Μέση Ανατολή κατατέθηκε στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή η ετήσια έκθεση προόδου έτους 2026, αναφορικά με τους στόχους που έχουν τεθεί στο Μεσοπρόθεσμο Δημοσιονομικό – Διαρθρωτικό Σχέδιο (ΜΔΣ) 2025 – 2028.
Το υπουργείο ενεργοποίησε ευελιξίες, διατηρώντας δημοσιονομικό περιθώριο 0,1% του ΑΕΠ κάτω από το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο
Η ετήσια έκθεση ενσωματώνει τα έκτακτα και μόνιμα μέτρα στήριξης ύψους 800 εκατ. ευρώ που ανακοινώθηκαν πρόσφατα και αποτυπώνει τα ρίσκα και τους κινδύνους από τα οποία συνεχίζει να απειλείται η ελληνική οικονομία, επιβαρύνοντας την ανάπτυξη της οικονομίας, τη λειτουργία και τροφοδοσία της αγοράς, αλλά και ιδιαίτερα τα νοικοκυριά λόγω των πολύ ισχυρών πληθωριστικών πιέσεων.
Παράλληλα αποκαλύπτει τον δημοσιονομικό χώρο που απομένει για νέες παροχές ή μέτρα στήριξης το 2026. Παρότι η Ελλάδα υπερέβη τον κανόνα ετήσιας αύξησης κρατικών δαπανών, το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών ενεργοποίησε ευελιξίες, διατηρώντας δημοσιονομικό περιθώριο 0,1% του ΑΕΠ κάτω από το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο.
Απομένει δηλαδή χώρος της τάξεως των 200 – 250 εκατ. ευρώ για επιπλέον δαπάνες, παρά την υπέρβαση του ορίου δαπανών που καταγράφει ο προϋπολογισμός.
Προβλέψεις
Η ελληνική οικονομία αναμένεται να αναπτυχθεί κατά 2% το 2026 έναντι αρχικής πρόβλεψης 2,4%, θα συνεχίσει να υπερβαίνει τον ευρωπαϊκό μέσο όρο και θα στηριχθεί κυρίως στην εγχώρια ζήτηση. Οι επενδύσεις προβλέπεται να παραμείνουν ο κύριος μοχλός, με αύξηση 7,1%, ενώ ο λόγος επενδύσεων προς ονομαστικό ΑΕΠ αναμένεται να φτάσει στο 17,7% από 16,9% το 2025, στο υψηλότερο επίπεδο από το 2009.
Η ιδιωτική κατανάλωση προβλέπεται να αυξηθεί κατά 1,5% το 2026 και να συμβάλει κατά 1,1 ποσοστιαία μονάδα στο ΑΕΠ. Παρότι ο υψηλότερος πληθωρισμός και η επιδείνωση της καταναλωτικής εμπιστοσύνης ενδέχεται να ασκήσουν πιέσεις, η έκθεση θεωρεί ότι η αγοραστική δύναμη θα στηριχθεί από στοχευμένα έκτακτα μέτρα για οικογένειες με παιδιά, επιδοτήσεις καυσίμων και λιπασμάτων, αποζημιώσεις στις ακτοπλοϊκές και πλαφόν μεικτού περιθωρίου κέρδους σε καύσιμα και βασικά προϊόντα.
Η δημόσια κατανάλωση αναμένεται να αυξηθεί κατά 1,1% το 2026, οι εξαγωγές προβλέπεται να αυξηθούν κατά 2,9% και οι εισαγωγές κατά 4,4%. Ο λόγος χρέους προς ΑΕΠ μειώθηκε από 154,2% το 2024 σε 146,1% το 2025 και αναμένεται να αποκλιμακωθεί περαιτέρω σε 136,8% το 2026.
Πληθωρισμός
Ο πληθωρισμός προβλέπεται να αυξηθεί στο 3,2% το 2026, αντί να πέσει στο 2,2%, κυρίως λόγω των υψηλότερων τιμών ενέργειας και των δευτερογενών επιδράσεών τους στις τιμές άλλων αγαθών δημιουργώντας νέες πιέσεις στα νοικοκυριά. Ωστόσο η αγορά εργασίας αναμένεται να παραμείνει υποστηρικτική με τη συνολική απασχόληση να αναμένεται να αυξηθεί. Η ανεργία προβλέπεται να υποχωρήσει στο 8,4% και οι αμοιβές ανά εργαζόμενο να αυξηθούν κατά 3,7%.
Για το 2026 προβλέπεται πρωτογενές πλεόνασμα 3,2% του ΑΕΠ και συνολικό δημοσιονομικό αποτέλεσμα 0,2% του ΑΕΠ. Η έκθεση υπογραμμίζει ότι σε αντίθεση με άλλες χώρες το συνολικό ισοζύγιο παραμένει θετικό και αισθητά καλύτερο από την τιμή αναφοράς του Συμφώνου, που είναι έλλειμμα 3% του ΑΕΠ.
Καθαρές δαπάνες
Ο ρυθμός ετήσιας αύξησης των καθαρών πρωτογενών δαπανών το 2026 αναμένεται να ανέλθει σε 7,5% το 2026, έναντι 2,9% το 2025 και -0,1% το 2024. Το συνολικό κόστος των δημοσιονομικών παρεμβάσεων ανέρχεται σε 2,96 δισ. ευρώ το 2025 και επιπλέον 3,7 δισ. ευρώ το 2026. Η σωρευτική αύξηση των καθαρών δαπανών, λαμβάνοντας υπόψη την ευελιξία από την εθνική ρήτρα διαφυγής για τις αμυντικές δαπάνες, υπολείπεται 0,1% του ΑΕΠ έναντι του σχετικού ορίου.
