Όλο και περισσότεροι χρήστες στρέφονται σε συστήματα τεχνητής νοημοσύνης για ζητήματα υγείας, αναζητώντας γρήγορες απαντήσεις χωρίς αναμονή ή πρόσβαση σε ιατρικές υπηρεσίες.
Εφαρμογές όπως το ChatGPT, το Gemini και άλλα παρόμοια εργαλεία έχουν μπει δυναμικά στην καθημερινότητα, λειτουργώντας συχνά ως πρώτος «σύμβουλος» πριν από τον γιατρό.
Ωστόσο, η αυξανόμενη χρήση τους συνοδεύεται και από έντονους προβληματισμούς στην επιστημονική κοινότητα.
Έρευνες δείχνουν ότι όταν τα συστήματα αυτά λαμβάνουν πλήρεις και σωστά διατυπωμένες πληροφορίες, μπορούν να εμφανίσουν πολύ υψηλή ακρίβεια. Το πρόβλημα ξεκινά όταν οι χρήστες περιγράφουν μόνοι τους τα συμπτώματα, με ελλείψεις ή ασάφειες, οδηγώντας την ακρίβεια σε σημαντική πτώση.
Σε τέτοιες περιπτώσεις, η τεχνητή νοημοσύνη δεν κάνει μόνο λάθη, αλλά τα παρουσιάζει με απόλυτη βεβαιότητα. Αυτό δημιουργεί έναν ιδιαίτερα επικίνδυνο συνδυασμό: λανθασμένη εκτίμηση και υψηλή αυτοπεποίθηση στην απάντηση.
Ενδεικτικές μελέτες έχουν δείξει ότι ενώ η ακρίβεια μπορεί να φτάσει έως και το 95% σε ελεγχόμενα σενάρια, σε πραγματικές συνθήκες χρήσης από πολίτες πέφτει ακόμη και στο 35%. Οι διαφορές στον τρόπο διατύπωσης των συμπτωμάτων αποδεικνύονται καθοριστικές, με αποτέλεσμα ακόμη και σοβαρές καταστάσεις να υποβαθμίζονται ή να υπερδραματοποιούνται.
Οι ειδικοί τονίζουν ότι η διαφορά με μια απλή αναζήτηση στο διαδίκτυο είναι ουσιαστική: τα chatbots δημιουργούν μια πιο «προσωπική» αίσθηση επικοινωνίας, γεγονός που ενισχύει την εμπιστοσύνη του χρήστη, ακόμη και όταν οι πληροφορίες δεν είναι σωστές.
Παράλληλα, έρευνες έχουν εντοπίσει περιπτώσεις όπου τα συστήματα αυτά αναπαράγουν ιατρική παραπληροφόρηση, ιδιαίτερα σε θέματα όπως ο καρκίνος, τα εμβόλια και οι εναλλακτικές θεραπείες.
Οι επιστήμονες συμφωνούν σε ένα βασικό σημείο: η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να λειτουργήσει υποστηρικτικά, αλλά δεν μπορεί να αντικαταστήσει την ιατρική διάγνωση και κρίση. Η χρήση της απαιτεί προσοχή, επιφύλαξη και κυρίως επίγνωση των ορίων της.
Το συμπέρασμα είναι σαφές: η τεχνολογία μπορεί να βοηθήσει στην ενημέρωση, όχι όμως να υποκαταστήσει την ιατρική ευθύνη.
