Δύο βασικές συμβουλές για όποιον διαπραγματεύεται με τον Πούτιν δίνει ο πρώην πρόεδρος της Ουκρανίας και νυν αρχηγός της ουκρανικής αξιωματικής αντιπολίτευσης, Πέτρο Ποροσένκο: Πρώτον και σημαντικότερο, μην τον εμπιστεύεστε ποτέ και δεύτερον, αρχίστε να μιλάτε στον Ρώσο ηγέτη μόνο από θέση ισχύος.
Ο Ποροσένκο, από τους ισχυρότερους ολιγάρχες της χώρας, γνωστός και ως Βασιλιάς της Σοκολάτας της Ουκρανίας, λέει ότι βασίζεται στην εμπειρία του από τις συμφωνίες του Μινσκ του 2014 και του 2015. Σχεδιασμένες για να παγώσουν τη σύγκρουση για το Ντονμπάς και υπογεγραμμένες από τους ηγέτες της Ουκρανίας, της Ρωσίας, της Γαλλίας, της Γερμανίας και των Ουκρανών αυτονομιστών, καμία από τις δύο συμφωνίες δεν έχει τηρηθεί.
Οι παρατηρήσεις του σχετικά με την κατάσταση των διαπραγματεύσεων έρχονται στο φως καθώς οι ρωσικές και ουκρανικές αντιπροσωπείες συναντήθηκαν στη Γενεύη με τους Αμερικανούς απεσταλμένους Τζάρεντ Κούσνερ και Στιβ Γουίτκοφ, στον τελευταίο γύρο των μέχρι στιγμής ανεπιτυχών συνομιλιών για τον τερματισμό του πολέμου.
Ο Ποροσένκο, ο πρώτος πρόεδρος της Ουκρανίας μετά το πραξικόπημα του «Ευρωμαϊντάν» που ανέτρεψε τον Βίκτορ Γιανουκόβιτς και νυν επικεφαλής του κόμματος «Ευρωπαϊκή Αλληλεγγύη», της κύριας παράταξης της αντιπολίτευσης στην Ουκρανία, πιστεύει ότι ο αντίπαλός του, ο πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι, έκανε λάθος που παρασύρθηκε σε διαπραγματεύσεις που απέκλεισαν τους Ευρωπαίους και θα έπρεπε να είχε επιμείνει σε άμεση κατάπαυση του πυρός.
«Παρά την καταστροφή στο Οβάλ Γραφείο τον Φεβρουάριο πριν από ένα χρόνο, θα έπρεπε να είχε επιμείνει στο να απαιτεί απλώς μια εκεχειρία. Δεν καταλαβαίνει τον Πούτιν και δεν καταλαβαίνει τον Τραμπ. Και έχουμε ένα άλλο πρόβλημα: Ο Τραμπ δεν καταλαβαίνει τον Πούτιν. Και αυτή είναι μια παγκόσμια τραγωδία, και όχι μόνο για την Ουκρανία», δήλωσε ο Ποροσένκο.
«Ο Τραμπ πιστεύει ότι ο Πούτιν κάνει εμπόριο μαζί του και προσπαθεί να πετύχει καλύτερους όρους ειρήνης. Αυτό δεν είναι αλήθεια. Ο Πούτιν δεν κάνει εμπόριο. Έχει μια εντελώς διαφορετική αντίληψη. Ο Πούτιν θέλει να αποκαταστήσει τη Σοβιετική Ένωση. Ο Πούτιν θέλει να αποκαταστήσει τη Ρωσική Αυτοκρατορία. Δεν έχω καμία αμφιβολία γι’ αυτό. Ο Πούτιν ονειρεύεται τη θέση του στην ιστορία. Και ανεξάρτητα από το τίμημα σε ζωές που χάθηκαν – ρωσικές ζωές και, φυσικά, ουκρανικές ζωές», πρόσθεσε.
Ούτε ο Ποροσένκο θεωρεί ότι ο Πούτιν ενδιαφέρεται ιδιαίτερα για την εξασφάλιση επιπλέον εδαφών στην ανατολική Ουκρανία, τα οποία τα στρατεύματά του δεν έχουν καταφέρει να καταλάβουν και τα οποία ο επικεφαλής του Κρεμλίνου απαιτεί από το Κίεβο να παραδώσει σε οποιαδήποτε ειρηνευτική συμφωνία.
Πιστεύει ότι ο Πούτιν χρησιμοποιεί αυτό το αίτημα «για να προσπαθήσει να αποσταθεροποιήσει την εσωτερική πολιτική κατάσταση στην Ουκρανία» και να διαταράξει την ενότητα της χώρας, καθώς οποιαδήποτε εδαφική παραχώρηση θα έπρεπε να ψηφιστεί σε δημοψήφισμα που θα δίχαζε τους Ουκρανούς.
»Αυτό είναι το ρωσικό σενάριο. Θυμηθείτε, ο Πούτιν είναι αξιωματικός της KGB. Είναι ειδικός σε τέτοιου είδους πράγματα», είπε ο Ποροσένκο.
Μπότες στο έδαφος
Κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας του 2019, ο Ζελένσκι επιτέθηκε στον Ποροσένκο επειδή υπέγραψε τις αποτυχημένες συμφωνίες του Μινσκ, οι οποίες ήταν εξαιρετικά αντιδημοφιλείς και τις οποίες η Ουκρανία κατηγορεί τη Ρωσία ότι δεν εφάρμοσε.
Ο Ποροσένκο υπερασπίζεται τη διαδικασία του Μινσκ. Επισημαίνει ότι παραχώρησε πολύ λιγότερα από όσα απαίτησε ο Πούτιν. «Αλλά τουλάχιστον το Μινσκ μου εξασφάλισε πέντε χρόνια για να βοηθήσω στην οικοδόμηση του ουκρανικού κράτους, της εκκλησίας και του στρατού», είπε. Ο Ποροσένκο πιστεύει ότι αυτά τα πέντε χρόνια έκαναν όλη τη διαφορά στο να μπορέσει η Ουκρανία να αντέξει την πλήρους κλίμακας ρωσική εισβολή το 2022 και να αποτρέψει την ήττα.
Οι Ευρωπαίοι θα πρέπει τώρα να επιβάλουν στους εαυτούς τους τη συμμετοχή τους στις συνομιλίες, υιοθετώντας την έκκληση του Γάλλου προέδρου Εμανουέλ Μακρόν για άμεση συμμετοχή της ηπείρου , δήλωσε ο Ποροσένκο.
«Νομίζω ότι θα δημιουργηθεί δυναμική πίσω από αυτό», είπε, αλλά σημείωσε ότι χρειάζεται την έγκριση του Γερμανού Καγκελαρίου Φρίντριχ Μερτς.
«Η Ευρώπη έχει κάθε δικαίωμα να βρίσκεται στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, καθώς είναι αυτή που χρηματοδοτεί την Ουκρανία τώρα. Τούτου λεχθέντος, χωρίς τον Τραμπ, χωρίς την Αμερική, είναι αδύνατο να επιτευχθεί μια ειρηνευτική συμφωνία. Ο ρόλος των Ηνωμένων Πολιτειών είναι σημαντικός, αλλά και χωρίς την Ευρώπη, τίποτα δεν μπορεί να συμβεί. Μπορούν να παίξουν τον καλό και τον κακό αστυνομικό», πρόσθεσε.
Αλλά ο Ποροσένκο πιστεύει επίσης ότι ο Τραμπ πρέπει να ξεπεράσει μία από τις κόκκινες γραμμές του για να εγγυηθεί την ασφάλεια της Ουκρανίας μετά τον πόλεμο.
«Πρέπει να περιλαμβάνει στρατιωτικούς στο έδαφος. Τίνος στρατιωτικούς; Της Αμερικής, γιατί χωρίς αυτούς θα υπάρξει ξανά σύγκρουση», είπε.
Ο Ποροσένκο πιστεύει ότι ο Τραμπ — ο οποίος έχει αποκλείσει το ενδεχόμενο να στείλει αμερικανικά στρατεύματα στην Ουκρανία — μπορεί να πειστεί να αλλάξει γνώμη.
Σύμφωνα με τον Ποροσένκο, το 2017, όταν ήταν πρόεδρος, και ο Τραμπ βρισκόταν στην πρώτη του θητεία, συζήτησαν μια αμερικανική ανάπτυξη ως μέρος μιας ειρηνευτικής δύναμης του ΝΑΤΟ ή των Ηνωμένων Εθνών. Ο Τραμπ το απέκλεισε αρχικά. «Μισεί το ΝΑΤΟ. Μισεί τις ειρηνευτικές επιχειρήσεις των Ηνωμένων Εθνών», είπε ο Ποροσένκο.
Αλλά καθώς το συζητούσαν, όπως αφηγείται ο Ποροσένκο, ο Τραμπ άρχισε να εξετάζει το ενδεχόμενο. Σημειώνει ότι ο Τραμπ έχει κατά νου την κληρονομιά του και θέλει να μείνει στην ιστορία ως ο πρόεδρος της ειρήνης.
«Και ο Τραμπ δεν μπορεί να επιτύχει μια ειρηνευτική συμφωνία χωρίς στρατιώτες επί τόπου», υποστήριξε ο Ποροσένκο.
Τόσο ο Ποροσένκο όσο και ο Ζελένσκι έμειναν στο ίδιο ξενοδοχείο κατά τη διάρκεια της Διάσκεψης Ασφαλείας του Μονάχου την περασμένη εβδομάδα, αλλά οι δρόμοι τους δεν διασταυρώθηκαν.
«Έχω μιλήσει μαζί του μόνο τρεις φορές τα τελευταία επτά χρόνια», είπε ο Ποροσένκο. Η τελευταία φορά ήταν πριν από περισσότερο από ένα χρόνο και «συζητήσαμε το λεγόμενο σχέδιο νίκης του και του είπα να μην ανησυχεί και ότι θα το υποστηρίξουμε, καθώς είναι ο αρχιστράτηγος. Δυστυχώς, αυτή ήταν η τελευταία φορά που μιλήσαμε», είπε.
Ο Ποροσένκο και ο Ζελένσκι τρέφουν βαθιά εχθρότητα ο ένας προς τον άλλον και αντάλλαξαν έντονες επικρίσεις κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας του 2019. Παρ ‘όλα αυτά, ο Ζελένσκι κέρδισε με σαρωτική νίκη αφού δήλωσε ότι θα μπορούσε να διευθετήσει τη σύγκρουση με τη Ρωσία μέσω άμεσων συνομιλιών με τον Πούτιν και απευθυνόμενος με μεγάλη επιτυχία στους νέους ψηφοφόρους μέσω των κοινωνικών δικτύων.
Οι Ουκρανοί εισαγγελείς, διορισμένοι από τον Ζελένσκι, στη συνέχεια παγίδευσαν τον Ποροσένκο στα δικαστήρια , κατηγορώντας τον για σοβαρά εγκλήματα, όπως προδοσία, συνωμοσία και διαφθορά. Ο Ποροσένκο λέει ότι όλες οι κατηγορίες είναι κατασκευασμένες και είναι βέβαιος ότι στις 6 Μαρτίου, το Ανώτατο Δικαστήριο της χώρας θα τις κρίνει παράνομες και αντισυνταγματικές.
Μετά από μια σειρά πρόσφατων σκανδάλων διαφθοράς που ανάγκασαν την αποχώρηση του αρχηγού του προσωπικού του Ζελένσκι, Αντρίι Γερμάκ , και εν μέσω αυξανόμενης κριτικής για δημοκρατική οπισθοδρόμηση, η πολιτική της Ουκρανίας έχει γίνει ολοένα και πιο εύθραυστη, υποστήριξε.
Τώρα, ο Ζελένσκι αντιμετωπίζει μια κοινοβουλευτική κρίση, με περισσότερους από 20 βουλευτές του, του κόμματος Υπηρέτης του Λαού, να βρίσκονται υπό έρευνα για δωροδοκία με σκοπό την εξασφάλιση ψήφων, κάτι που θα μπορούσε να στερήσει από τον πρόεδρο την κοινοβουλευτική πλειοψηφία.
«Το κοινοβούλιο βρίσκεται τώρα σε πολύ βαθιά κρίση», δήλωσε ο Ποροσένκο. «Και εξαιτίας αυτού, δεν θα έχει άλλη επιλογή από το να σχηματίσει κυβέρνηση εθνικής ενότητας. Δεν θέτω καμία προϋπόθεση. Δεν χρειάζομαι καμία θέση στην κυβέρνηση, αλλά τίθεται θέμα επιβίωσης ή όχι της Ουκρανίας».
