Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (ΗΑΕ) μπαίνουν σε φάση απόσυρσης των Dassault Mirage 2000-9, καθώς προετοιμάζονται για την παραλαβή των νέων Rafale F4 από τη Γαλλία, στο πλαίσιο της ιστορικής συμφωνίας για 80 αεροσκάφη. Όμως η «δεύτερη ζωή» των Mirage –και ειδικά ποιος θα τα αποκτήσει στην Αφρική– δεν αποφασίζεται στο Άμπου Ντάμπι, αλλά στο Παρίσι, λόγω των ρητρών του αρχικού κατασκευαστικού/εξαγωγικού καθεστώτος που απαιτούν γαλλική έγκριση για επανεξαγωγή.
Η «πύλη» της Γαλλίας και το παιχνίδι επιρροής
Η ουσία είναι απλή: επειδή τα Mirage είναι γαλλικής κατασκευής, τα ΗΑΕ δεν μπορούν να τα μεταβιβάσουν μονομερώς σε τρίτες χώρες. Η Γαλλία μπορεί να εγκρίνει, να καθυστερήσει ή να θέσει όρους, λειτουργώντας ως «θυρωρός» προηγμένου οπλισμού και επηρεάζοντας άμεσα τις ισορροπίες της αεροπορικής ισχύος σε Βόρεια και Ανατολική Αφρική.
Μαρόκο στο προσκήνιο – αλλά με ορίζοντα… μετά το 2027
Σύμφωνα με τις πληροφορίες που κυκλοφορούν σε αμυντικά δίκτυα και δημοσιεύματα, το Μαρόκο εμφανίζεται ως ο πιο «ώριμος» αποδέκτης, με σενάρια να κάνουν λόγο για μεταφορά περίπου 30 Mirage 2000-9E στην Βασιλική Πολεμική Αεροπορία του (RMAF). Ωστόσο, ακόμη και όπου υπάρχει «έγκριση επί της αρχής», δεν έχει υπάρξει επίσημη επιβεβαίωση ότι η μεταβίβαση έχει ολοκληρωθεί, ενώ το χρονοδιάγραμμα δένεται με τις παραδόσεις των Rafale F4 στα ΗΑΕ, οι οποίες –κατά εκτιμήσεις του κλάδου– τρέχουν από το 2027 και μετά.
Για το Ραμπάτ, μια τέτοια προσθήκη θα ενίσχυε έναν στόλο που ήδη στηρίζεται σε F-16 και εκσυγχρονισμένα Mirage F1, σε μια περίοδο που οι περιφερειακές ισορροπίες με την Αλγερία (ρωσικής προέλευσης αεροπορικές πλατφόρμες) παραμένουν κεντρικός παράγοντας ασφάλειας.
Οι «πιθανοί» αποδέκτες και το μήνυμα προς την ήπειρο
Στη λίστα των πιθανών αποδεκτών έχουν αναφερθεί κατά καιρούς και άλλες χώρες (όπως Αίγυπτος, Αιθιοπία), αλλά χωρίς επίσημες επιβεβαιώσεις για πραγματικές παραδόσεις. Αυτό που μένει ως σταθερά είναι ότι η ανανέωση αεροποριών στην Αφρική γίνεται με πολιτικο-βιομηχανικούς όρους: οι χώρες του Κόλπου μπορούν να χρηματοδοτούν/διευκολύνουν, όμως η Γαλλία διατηρεί δικαίωμα «τελικής υπογραφής» σε κρίσιμες μεταβιβάσεις.
Το πλαίσιο: η μεγάλη συμφωνία Rafale
Η μετάβαση των ΗΑΕ συνδέεται ευθέως με το γαλλο-εμιρατινό πακέτο για 80 Rafale (F4) που ανακοινώθηκε/υπογράφηκε τον Δεκέμβριο 2021, μια από τις μεγαλύτερες εξαγωγικές επιτυχίες του προγράμματος Rafale.
«Εμείς γιατί όχι;»
Στο ελληνικό κάδρο, ο επισμήναγος ε.α. Στέφανος Καραβίδας σχολιάζει αιχμηρά ότι πρόκειται για πολύτιμα εργαλεία που «χαρίζονται» αλλού, την ώρα που –κατά την οπτική του– η Ελλάδα θα μπορούσε να κινηθεί για μεταχειρισμένες αλλά αξιόμαχες λύσεις, δένοντας επιχειρησιακά και την Κύπρο σε ένα κοινό πλέγμα ισχύος/συνεργασίας. Το πολιτικό συμπέρασμα είναι σαφές: στις αεροπορικές ισορροπίες της περιοχής μας, όποιος δεν διεκδικεί εγκαίρως, μένει να βλέπει άλλους να «μοιράζονται» πλατφόρμες που αλλάζουν δεδομένα.





