Η σχέση μεταξύ συναισθηματικής κατάστασης και διατροφικών συνηθειών αποδεικνύεται πολύ πιο σύνθετη απ’ όσο φαινόταν μέχρι σήμερα, με νέα επιστημονικά δεδομένα να ρίχνουν φως στον τρόπο που τα συναισθήματά μας διαμορφώνουν όχι μόνο το τι τρώμε, αλλά και την ποσότητα που καταναλώνουμε.
Σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Food Quality and Preference, η ψυχολογική μας κατάσταση παίζει καθοριστικό ρόλο στις διατροφικές μας επιλογές, ιδιαίτερα όσον αφορά τα ενδιάμεσα γεύματα. Τα ευρήματα αναδεικνύουν σημαντικές διαφορές μεταξύ όσων ακολουθούν δίαιτα και όσων δεν περιορίζουν τη διατροφή τους. Συγκεκριμένα, σε περιόδους αρνητικής διάθεσης — όπως άγχος ή λύπη — οι άνθρωποι που κάνουν δίαιτα εμφανίζουν εντονότερη τάση να στραφούν σε ανθυγιεινές επιλογές, ενώ σε περιόδους χαράς ή ενθουσιασμού, όσοι δεν ακολουθούν κάποιο διατροφικό πρόγραμμα καταναλώνουν μεγαλύτερες ποσότητες φαγητού συνολικά.
Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα συμπεράσματα της μελέτης είναι ότι τα αρνητικά συναισθήματα φαίνεται να εξαντλούν την ψυχική ενέργεια που απαιτείται για αυτοέλεγχο, αυξάνοντας έτσι την πιθανότητα παρορμητικών και συχνά ανθυγιεινών επιλογών. Αντίστοιχα, η καλή διάθεση μπορεί να οδηγήσει σε πιο χαλαρή στάση απέναντι στο φαγητό, με αποτέλεσμα την αυξημένη κατανάλωση ανεξαρτήτως ποιότητας.
Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι οι διατροφικές μας επιλογές δεν εξαρτώνται αποκλειστικά από τη θέληση ή τους κανόνες που θέτουμε, αλλά σε μεγάλο βαθμό από τη στιγμή και την ψυχολογική μας κατάσταση. Τρώμε, με άλλα λόγια, όχι μόνο από πείνα, αλλά και από συναίσθημα.
Οι ειδικοί προτείνουν μια σειρά από απλές στρατηγικές για καλύτερη διαχείριση: λίγα λεπτά σωματικής δραστηριότητας, σύντομος διαλογισμός, βόλτα σε εξωτερικό χώρο ή μια συζήτηση με κάποιο κοντινό πρόσωπο μπορούν να λειτουργήσουν ως αποτελεσματικές «βαλβίδες» που βελτιώνουν τη διάθεση και μειώνουν τις παρορμητικές επιλογές. Το βασικό μήνυμα της έρευνας είναι ότι η επίγνωση των συναισθηματικών μας μοτίβων αποτελεί ίσως το πιο αποτελεσματικό εργαλείο για μια μακροπρόθεσμα ισορροπημένη διατροφή — πολύ περισσότερο από οποιαδήποτε αυστηρή δίαιτα.
