Έχει τύχει να νιώσεις μέσα σου αυτό το ανεξήγητο σφίξιμο όταν κάτι «δεν πάει καλά», αλλά να το εξηγείς μακριά από την ουσία; Είναι πολύ συχνό — ειδικά για ανθρώπους με ισχυρή ενσυναίσθηση που θέλουν να βλέπουν το καλό στους άλλους. Η πρόθεση είναι θετική, αλλά στο ραντεβού μπορεί να λειτουργήσει ως τυφλό σημείο που σπρώχνει τα προειδοποιητικά σημάδια κάτω από το χαλί.
Οι λεγόμενες «κόκκινες σημαίες» (red flags) δεν έρχονται πάντα με πινακίδα. Συχνά γίνονται αισθητές στο σώμα, ένα σφίξιμο στο στομάχι, μια ένταση στο στήθος, η αίσθηση ότι κάτι είναι εκτός πλαισίου. Το παράδειγμα του δείπνου: όταν ο σύντροφος υψώνει άδικα τη φωνή στον σερβιτόρο, μπορεί να μοιάζει «εκτός χαρακτήρα»… αλλά είναι ακριβώς εκεί που ξεκινά η παγίδα.
Οι δικαιολογίες τρέχουν γρήγορα: «Είχε δύσκολη μέρα», «Προέρχεται από άγχος», «Δεν εννοούσε τίποτα». Η ανάγκη να μειωθεί η σημασία του συμβάντος οδηγεί στο να το παραβλέπουμε, να το αφήνουμε στην άκρη. Όμως όταν αυτά τα περιστατικά επαναλαμβάνονται, σταματούν να είναι μεμονωμένα και μετατρέπονται σε μοτίβο συμπεριφοράς.
Η πρακτική της «μέτρησης» των ενδείξεων
Ένας απλός αλλά αποτελεσματικός κανόνας είναι η καθαρή καταγραφή των προειδοποιητικών ενδείξεων. Όχι δραματοποίηση, όχι ψυχοδικαστήριο. Μόνο αριθμός περιστατικών:
-
Το #1 δεν οδηγεί σε βιαστικά συμπεράσματα, αλλά σημαίνει ότι πρέπει να προσέξεις.
-
Το #2 δείχνει ότι υπάρχει επανάληψη και χρειάζεται προσοχή.
-
Με το #3, επιβάλλεται παύση και επανεκτίμηση.
Όταν φτάσεις στην τρίτη κόκκινη σημαία, ένα βήμα πίσω είναι όχι μόνο λογικό αλλά και στοιχειώδης αυτοπροστασία. Λίγος χρόνος, λίγη απόσταση, μια ψύχραιμη ματιά σε ό,τι έχει προηγηθεί μπορεί να αποκαλύψει αν αυτό που βιώνεις είναι μοτίβο ή σύμπτωση.
Η απάντηση του άλλου στην παύση λέει περισσότερα από τα ίδια τα περιστατικά. Αν δείξει κατανόηση, σεβασμό στα όρια και υποστήριξη, τότε η σχέση μπορεί να έχει υγιή βάση. Αν όμως απαντήσει με θυμό, πίεση ή παθητική επιθετικότητα, η εικόνα ξεκαθαρίζει: το ζήτημα δεν είναι «μια κακή στιγμή», αλλά η αδυναμία να σεβαστεί το «όχι» και τα όρια σου.
