Μια σκοτεινή και ανατριχιαστική εικόνα ξεδιπλώνεται στην καρδιά της Αφρικής, όπου οι ίδιες οι κρατικές δυνάμεις φαίνεται να μετατρέπονται σε μηχανές θανάτου, ξεπερνώντας ακόμη και τους τζιχαντιστές σε αριθμό θυμάτων.
Σύμφωνα με στοιχεία που καταγράφουν διεθνείς οργανώσεις, από το 2023 και μετά, στρατός και φιλοκυβερνητικές πολιτοφυλακές σε χώρες όπως η Μπουρκίνα Φάσο και το Μάλι ευθύνονται για πολλαπλάσιες δολοφονίες αμάχων σε σχέση με τις ένοπλες εξτρεμιστικές ομάδες που υποτίθεται ότι πολεμούν.
Η κατάσταση έχει ξεφύγει από κάθε έλεγχο. Στην πράξη, ο πόλεμος κατά της τρομοκρατίας φαίνεται να έχει μετατραπεί σε ανεξέλεγκτη βία, με ολόκληρα χωριά να αφανίζονται. Μαρτυρίες κάνουν λόγο για στρατιωτικές δυνάμεις που περικυκλώνουν κατοικημένες περιοχές και εξοντώνουν ό,τι κινείται, χωρίς διάκριση.
Τα στοιχεία είναι σοκαριστικά: εκατοντάδες περιστατικά, χιλιάδες νεκροί άμαχοι, με την πλειονότητα των επιθέσεων να αποδίδεται σε κρατικούς σχηματισμούς. Μόνο μέσα στο 2025, σε αρκετές περιπτώσεις, οι κυβερνητικές δυνάμεις φέρονται να σκότωσαν σχεδόν διπλάσιους ή και τετραπλάσιους πολίτες σε σχέση με τους τζιχαντιστές.
Στο Μάλι, μάλιστα, η εικόνα γίνεται ακόμη πιο εφιαλτική με την εκτεταμένη χρήση μη επανδρωμένων αεροσκαφών. Οι αεροπορικές επιδρομές έχουν αυξηθεί δραματικά, με δεκάδες πλήγματα να καταγράφονται μέσα σε έναν χρόνο και δεκάδες αμάχους να χάνουν τη ζωή τους μέσα σε λίγα λεπτά, χωρίς καμία προειδοποίηση.
Το πιο ανησυχητικό όμως δεν είναι μόνο ο αριθμός των θυμάτων, αλλά οι συνέπειες αυτής της τακτικής. Οι αναλυτές προειδοποιούν ότι τέτοιες ενέργειες όχι μόνο δεν περιορίζουν την τρομοκρατία, αλλά την ενισχύουν. Οι τζιχαντιστικές οργανώσεις εκμεταλλεύονται τη βία, παρουσιάζονται ως «προστάτες» περιθωριοποιημένων κοινοτήτων και στρατολογούν νέους μαχητές.
Παράλληλα, η κατάσταση περιπλέκει και τις διεθνείς ισορροπίες. Οι σχέσεις με δυτικές χώρες έχουν ήδη διαταραχθεί μετά τα πραξικοπήματα στην περιοχή, ενώ η απομάκρυνση ξένων στρατιωτικών δυνάμεων έχει αφήσει ένα επικίνδυνο κενό.
Το αποτέλεσμα είναι μια περιοχή βυθισμένη στο χάος, όπου οι άμαχοι βρίσκονται παγιδευμένοι ανάμεσα σε δύο φωτιές: από τη μία οι τζιχαντιστές και από την άλλη οι ίδιες οι δυνάμεις που υποτίθεται ότι τους προστατεύουν.
Και όσο η βία συνεχίζεται χωρίς έλεγχο, τόσο το Σαχέλ μετατρέπεται σε μια ωρολογιακή βόμβα με διεθνείς προεκτάσεις.
