Mπορεί να μην αποτελεί είδηση πλέον η αναφορά στο δημιουργικό ρόλο των Μικρασιατών προσφύγων και στην αθλητική αναγέννηση της χώρας μας, αλλά σίγουρα αποτελεί αναγκαιότητα ως προς την υπενθύμιση της πορείας αυτής, σε εποχές άκρατης εμπορευματοποίησης του αθλητισμού.
Η ίδρυση του Απόλλωνα Καλαμαριάς 100 χρόνια πριν στις 24 Ιανουαρίου του 1926
Γιατί οι δυσκολίες μέσα από τις οποίες ξεπήδησε η αθλητική φλόγα, δείχνουν τη συλλογική διάθεση για βελτίωση της ζωής σε όλα τα επίπεδα και είναι απόδειξη μαχητικού πνεύματος, που οι δυσκολίες δεν το βάζουν κάτω, αλλά το κάνουν πιο δυνατό.
Συνεπώς τα 100 χρόνια από την ίδρυση του Απόλλωνα Καλαμαριάς, δεν μπορούν να περάσουν απαρατήρητα.
Η Καλαμαριά είχε αρχίσει να υποδέχεται πρόσφυγες και πριν το μεγάλο ξεριζωμό του 1922, από το 1919 και τη γενοκτονία των Ποντίων και συνέχισε και μετά το 1922 με τις ανταλλαγές πληθυσμών.
Η ίδρυση του Απόλλωνα Καλαμαριάς 100 χρόνια πριν στις 24 Ιανουαρίου του 1926
Όπως έχει καταγραφεί και σε άλλες περιπτώσεις, σύλλογοι που προϋπήρχαν στη Μικρά Ασία, άλλοι επαναδραστηριοποιήθηκαν στις νέες πατρίδες και άλλοι ιδρύθηκαν εξ αρχής φέροντας το όνομα του προγενέστερου που υπήρχε στη Μικρά Ασία.
Ενδεικτικά αναφέρουμε τον Φωστήρα που υπήρχε στην Κωνσταντινούπολη, όπως και τα Ταταύλα και η Πέρα Κλούμπ, στα Σώκια ο Ιωνικός Αστέρας πριν επανιδρυθεί στον προσφυγικό συνοικισμό της Θήβας και άλλοι πολλοί, που έδωσαν τα ονόματά τους σε νέες προσπάθειες επί εδάφους της ελληνικής επικράτειας.
Στο βιβλίο του Γιώργου Βιβιλάκη Απόλλων – Ομάδα Καρδιάς, καταγράφεται η ενδιαφέρουσα πληροφορία, βασισμένη στον Τύπο της εποχής και σε μαρτυρίες, ότι σύλλογος μουσικογυμναστικός με το όνομα Απόλλων υπήρχε από το 1910 στην Τραπεζούντα, με πρόεδρο τον καπνέμπορο Λάζαρο Καλαφατίδη.
Η ίδρυση του Απόλλωνα Καλαμαριάς 100 χρόνια πριν στις 24 Ιανουαρίου του 1926
Στην Καλαμαριά ο Απόλλωνας ιδρύθηκε τον Ιανουάριο του 1926 και συνεχίζοντας την πλούσια πολιτιστική-αθλητική κουλτούρα των Μικρασιατών, είχε μαντολινάτα ανδρών και γυναικών και τμήμα κιθάρας, παράλληλα με το ποδόσφαιρο, τον στίβο και το βόλεϊ. Μουσικογυμναστικός λοιπόν και πάλι.
Την πρώτη διοίκηση αποτελούσαν οι: Πρόεδρος: Εμμανουήλ Μαγιόπουλος (Ελαιοχρωματιστής και κατόπιν ιερέας), Αντιπρόεδρος: Κωνσταντίνος Θεοδωρίδης (Καθηγητής), Γενικός Γραμματέας: Γεώργιος Αργυράκος (Δημόσιος Υπάλληλος), Ταμίας: Πλούτων Αγαθόπουλος (Καφεπώλης), Μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου: Θεόδωρος Μάνος (Δικαστικός), Χαράλαμπος Οδοντόπουλος (Επιχειρηματίας), Κωνσταντίνος Σαββαΐδης (Επιχειρηματίας).
Χρώματα ήταν το κόκκινο που συμβόλιζε το αίμα των προσφύγων που σφαγιάσθηκαν και το μαύρο ως ένδειξη πένθους για τις πατρίδες που χάθηκαν.
Η ίδρυση του Απόλλωνα Καλαμαριάς 100 χρόνια πριν στις 24 Ιανουαρίου του 1926
Μόλις ένα χρόνο μετά την ίδρυσή του, το 1927 ο Απόλλων έγινε μέλος της ένωσης των ποδοσφαιρικών σωματείων Μακεδονίας και συμμετείχε για πρώτη φορά στο Πρωτάθλημα Γ’ Κατηγορίας Θεσσαλονίκης, το οποίο κατέκτησε το 1928.
Με ρίζα σε μία περιοχή όπου οι συνθήκες είχαν δημιουργήσει τα «Απολυμαντήρια» της Καλαμαριάς, τόπος καραντίνας για χιλιάδες ταλαιπωρημένους πρόσφυγες (κούρεμα, κλίβανος για τα ρούχα, αποπαρασίτωση, κλπ) ήταν αναπόφευκτο ο Απόλλωνας να λειτουργήσει και στον τομέα της αλληλεγγύης, διαθέτοντας οργανωμένο τμήμα εθελοντών που στήριζε τους πιο αδύναμους της περιοχής με τρόφιμα, φάρμακα και νερό.
Ο πόλεμος και η κατοχή δοκίμασαν σκληρά και την περιοχή, με τα εγκλήματα που έγιναν στη διάρκεια του Μπλόκου της Καλαμαριάς, αλλά ο Απόλλων κατάφερε να σταθεί στα πόδια του και να επαναλειτουργήσει στη μεταπολεμική περίοδο. Υπήρξαν σύλλογοι ου δεν το κατάφεραν γι αυτό και η εξέλιξη αυτή δείχνει τις αντοχές των Ποντίων της περιοχής.
Σπάνιας έμπνευσης ήταν το σύνθημα των φίλων της ομάδας «Ο Απόλλων περιέχει δηλητήριον φοβερόν», ενώ οι μεγάλες νίκες συχνά συνοδεύονταν με πανηγυρισμούς υπό τους ήχους του κεμεντζέ και χορούς, αλλά και φωταψίες στην Καλαμαριά.
O Απόλλωνας πάντα αντιμετώπιζε ζητήματα από την αφαίμαξη αθλητών του από σωματεία και καταστάσεις έξω από τις γραμμές του γηπέδου. Θυμίζουμε ότι σε αφιέρωμα που είχαμε κάνει σε μία εμβληματική του μορφή τον Κώστα Λιάρο, που με πιέσεις στρατιωτικών στη μετεμφυλιακή περίοδο μεταγράφηκε (όντας φαντάρος στη Μακρόνησο) στον Εθνικό Πειραιώς, γράφαμε: «Mε τα πολλά κατάφερε αφού διαμαρτυρήθηκε έντονα να σβήσει την τιμωρία του και τελικά να επιστρέψει στον Απόλλωνα Καλαμαριάς, (1951-1955). Όμως δεν ήταν τόσο απλή η επιστροφή του στον Απόλλωνα Καλαμαριάς.
Το ζήτημα έφτασε στον Άρειο Πάγο. Υπάρχουν στο αρχείο δημοσιεύματα από εφημερίδες της εποχής με το ιστορικό και τις παρεμβάσεις Υπουργών. Ήταν αθλητής ερασιτέχνης, αγαπούσε την ομάδα του και την πόλη του.
Η ίδρυση του Απόλλωνα Καλαμαριάς 100 χρόνια πριν στις 24 Ιανουαρίου του 1926
«Τιμούσε τη φανέλα του», όπως ο ίδιος έλεγε. Οι φίλαθλοι του Απόλλωνα αγαπούσαν τον «Καρβουνιάρη» επειδή γνώριζαν ότι πάντα έδινε το 100% για την ομάδα του. Στο δικό του δεδικασμένο στηρίχθηκε η υπόθεση επιστροφής του Κούδα στον ΠΑΟΚ».
O Aπόλλωνας «θήτευσε» σε όλες τις εθνικές κατηγορίες στο ποδόσφαιρο ενώ διαθέτει και άλλα τμήματα, όπως: Μπάσκετ ανδρών, Μπάσκετ γυναικών, Βόλεϊ Ανδρών, Βόλεϊ Γυναικών, Ακαδημία Βόλεϊ, Κολύμβηση, Στίβος, Πινγκ-Πονγκ.
Λίγα χρόνια πριν, με αφορμή τη συμπλήρωση 100 χρόνων από τη Μικρασιατική Καταστροφή και τον μεγάλο πανελλαδικό κύκλο των εκδηλώσεων που είχαν γίνει, δεν μπορούσε παρά να γίνει αναφορά στον Απόλλωνα ως τέκνο της μικρασιατικής προσφυγιάς. Όπως έγραφε τότε ο «Πολίτης Καλαμαριάς» έκδοση του Δήμου Καλαμαριάς Απρίλιος 2022 τεύχος 80: «Συμπληρώθηκαν φέτος 96 χρόνια από την ίδρυση του ιστορικού Απόλλωνα Καλαμαριάς.
Στις 24 Ιανουαρίου του 1926 οι Πόντιοι πρόσφυγες που έμεναν εδώ, αποφάσισαν να δημιουργήσουν την ομάδα και να συνδέσουν το όνομα και την ιστορία με την Καλαμαριά και την προσφυγιά, με στόχο την συνδρομή μέσω των αγωνιστικών του τμημάτων στην αθλητική ζωή της πόλης αλλά και της χώρας. Με τα χρόνια, ο Απόλλωνας έγινε ο εκφραστής του ποντιακού ελληνισμού, σε όλη την επικράτεια και έζησε μεγάλες στιγμές».






