Για αιώνες, η απώλεια ενός δοντιού σήμαινε συμβιβασμό. Σφραγίσματα, γέφυρες, εμφυτεύματα, τεχνητές λύσεις που αποκαθιστούν τη λειτουργία, αλλά όχι τη φύση. Σήμερα, όμως, η επιστήμη πλησιάζει σε ένα όριο που μέχρι πρόσφατα έμοιαζε απλησίαστο: την αναγέννηση των ανθρώπινων δοντιών με φυσικό τρόπο.
Ερευνητές του King’s College στο Λονδίνο εργάζονται εδώ και πάνω από μία δεκαετία στην καλλιέργεια δοντιών στο εργαστήριο, χρησιμοποιώντας βλαστοκύτταρα και προηγμένες τεχνικές μηχανικής ιστών. Στόχος τους δεν είναι απλώς ένα λειτουργικό υποκατάστατο, αλλά ένα δόντι που θα συμπεριφέρεται σαν φυσικό, θα ενσωματώνεται στη γνάθο και θα εξελίσσεται μαζί με το σώμα του ασθενούς.
Σε αντίθεση με τα σφραγίσματα, που με τον χρόνο αποδυναμώνουν τη δομή των δοντιών, ή τα εμφυτεύματα που απαιτούν χειρουργική επέμβαση και επαρκές οστό, τα εργαστηριακά δόντια βασίζονται σε κύτταρα του ίδιου του ασθενούς. Αυτό σημαίνει καλύτερη προσαρμογή, μεγαλύτερη ανθεκτικότητα και ελάχιστο κίνδυνο απόρριψης.
Καθοριστικό ρόλο στην πρόοδο της έρευνας παίζει ένα νέο βιοϋλικό, σχεδιασμένο ώστε να μιμείται το φυσικό περιβάλλον ανάπτυξης των δοντιών. Το υλικό αυτό επιτρέπει στα κύτταρα να «επικοινωνούν» σταδιακά μεταξύ τους, ενεργοποιώντας με φυσικό ρυθμό τη διαδικασία σχηματισμού οδοντικών ιστών, όπως ακριβώς συμβαίνει στο ανθρώπινο σώμα.
Η επιστημονική ομάδα εξετάζει δύο δρόμους για τη μελλοντική κλινική εφαρμογή: είτε την τοποθέτηση νεαρών κυττάρων απευθείας στο σημείο όπου λείπει το δόντι, ώστε να αναπτυχθεί επιτόπου, είτε την πλήρη καλλιέργεια ενός δοντιού στο εργαστήριο και την εμφύτευσή του στη συνέχεια.
Όπως τονίζουν οι ερευνητές, η αναγεννητική ιατρική δεν φιλοδοξεί απλώς να αντικαταστήσει το χαμένο, αλλά να επαναφέρει τη φυσική ισορροπία. Αν το εγχείρημα περάσει με επιτυχία από το εργαστήριο στο οδοντιατρείο, η έννοια της οδοντιατρικής αποκατάστασης ενδέχεται να αλλάξει ριζικά, δίνοντας στο χαμόγελο μια δεύτερη, αυθεντικά φυσική ευκαιρία.
