Ανθεκτικές απέναντι στους αυξημένους δασμούς των Ηνωμένων Πολιτειών εμφανίζονται οι επιχειρήσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ωστόσο η πραγματική πρόκληση εντοπίζεται εντός των ευρωπαϊκών συνόρων. Αυτό προκύπτει από τη νέα ετήσια έρευνα της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων για την περίοδο 2025–2026.
Σύμφωνα με τα ευρήματα, οι ευρωπαϊκές εταιρείες προσαρμόστηκαν χωρίς σοβαρούς κραδασμούς στην επιβολή δασμού 15% από την Ουάσιγκτον σε μεγάλο μέρος των ευρωπαϊκών προϊόντων, στο πλαίσιο της εμπορικής συμφωνίας-πλαίσιο που επιτεύχθηκε τον Ιούλιο του 2025. Αν και το ποσοστό αυτό απέχει από την αρχική ευρωπαϊκή επιδίωξη για μηδενικούς δασμούς, αποδείχθηκε τελικά διαχειρίσιμο για τους εξαγωγείς της Ένωσης.
Ενδιαφέρον στοιχείο της έρευνας είναι ότι οι αμερικανικές επιχειρήσεις εμφανίστηκαν πιο ανήσυχες για τις επιπτώσεις των δασμών σε σχέση με τις ευρωπαϊκές. Το κόστος, όπως καταγράφεται, απορροφήθηκε σε σημαντικό βαθμό από τους εισαγωγείς στις ΗΠΑ, περιορίζοντας την πίεση στις ευρωπαϊκές εταιρείες.
Ωστόσο, το μεγαλύτερο εμπόδιο δεν προέρχεται από την άλλη πλευρά του Ατλαντικού, αλλά από την ίδια τη δομή της ενιαίας αγοράς. Το 62% των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων δηλώνει ότι αντιμετωπίζει δυσκολίες όταν επιχειρεί να διαθέσει προϊόντα σε άλλα κράτη-μέλη, εξαιτίας διαφορετικών εθνικών ρυθμίσεων και κανονισμών. Η εικόνα αυτή επιβεβαιώνει ότι η εσωτερική αγορά αγαθών και υπηρεσιών παραμένει ημιτελής.
Η έκθεση εκτιμά πως η άρση αυτών των εσωτερικών εμποδίων θα μπορούσε να αυξήσει σημαντικά τις επενδύσεις των επιχειρήσεων, ενισχύοντας ιδιαίτερα τις άυλες επενδύσεις, όπως η καινοτομία και η τεχνολογία. Στο ίδιο μήκος κύματος κινούνται και παλαιότερες αναλύσεις του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, σύμφωνα με τις οποίες οι αποκλίσεις στους εθνικούς κανόνες λειτουργούν σαν «κρυφός δασμός» που επιβαρύνει το εμπόριο εντός της Ένωσης.
Θετική καταγράφεται η εικόνα στον τομέα της τεχνολογίας, καθώς οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις εμφανίζονται εξίσου προχωρημένες με τις αμερικανικές στη χρήση τεχνητής νοημοσύνης, στοιχείο που ενισχύει την παραγωγικότητά τους και τη συνολική τους ανταγωνιστικότητα.
Το συμπέρασμα είναι σαφές: οι εξωτερικές πιέσεις μπορούν να απορροφηθούν. Η πραγματική δοκιμασία για την Ευρωπαϊκή Ένωση παραμένει η ολοκλήρωση της ίδιας της ενιαίας αγοράς.
