Η Τουρκία φαίνεται να προετοιμάζει ένα επικίνδυνο θερμό επεισόδιο στο Αιγαίο, με σκοπό να πιέσει την Ελλάδα σε συνολικές διαπραγματεύσεις για όλες τις διεκδικήσεις της, έχοντας στο παρασκήνιο την πιθανότητα διαμεσολάβησης από τον Τράμπ. Όπως έχει επανειλημμένα παρατηρηθεί, η Άγκυρα επιλέγει συμβολικές και κρίσιμες ημερομηνίες για την Ελλάδα προκειμένου να αναβαθμίσει την επιθετικότητά της. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η χθεσινή επέτειος των 30 ετών από την κρίση των Ιμίων, κατά την οποία το τουρκικό Υπουργείο Άμυνας εξέδωσε μια «διευκρινιστική δήλωση» που αποκαλύπτει μια σαφή κλιμάκωση των απειλών στο Αιγαίο.
Η ερντογανική εφημερίδα Milliyet αναφέρει ότι η Τουρκία ενίσχυσε την προειδοποίησή της προς την Ελλάδα εκδίδοντας επ’ αόριστον NAVTEX για το Αιγαίο, επικαλούμενη παραβιάσεις από ελληνικής πλευράς που, κατά την Άγκυρα, αντιβαίνουν στο διεθνές δίκαιο. Το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας της Τουρκίας δήλωσε ότι οι NAVTEX δεν έχουν διετή διάρκεια, όπως υποστηρίζει ο ελληνικός τύπος, αλλά ισχύουν επ’ αόριστον και καλεί όλες τις δραστηριότητες στο Αιγαίο να συντονίζονται με την Τουρκία, υποστηρίζοντας ότι στρατιωτικές ενέργειες κοντά στα αποστρατικοποιημένα νησιά είναι αντίθετες με τις διεθνείς συμφωνίες. Παράλληλα, διατυπώνεται ρητά ότι οι Τουρκικές Ένοπλες Δυνάμεις θα εμποδίζουν μονομερείς πρωτοβουλίες που θεωρούν παράνομες και προσβάλλουν τα συμφέροντά τους.
Σχολιάζοντας τη NAVTEX, ο καθηγητής Yücel Acer τόνισε ότι η Τουρκία προσπαθεί να εμποδίσει την Ελλάδα να ενεργεί χωρίς συντονισμό, υποστηρίζοντας ότι οι ελληνικές ενέργειες μπορεί να υποστηριχθούν μόνο μέσω διεθνούς παρέμβασης, πιθανώς μέσω της ΕΕ, ενώ ο Διεθνής Ναυτιλιακός Οργανισμός δεν έχει την εξουσία να δεσμεύσει την Τουρκία. Το γεγονός αυτό περιορίζει σημαντικά την ελευθερία δράσης της Ελλάδας και την υποχρεώνει πρακτικά να εισέλθει σε διαπραγματεύσεις.
Από την ανακοίνωση του Τουρκικού ΥΠΑΜ γίνεται σαφές ότι οι NAVTEX επεκτείνονται σε περιοχές που, σύμφωνα με την Τουρκία, ανήκουν στη θαλάσσια δικαιοδοσία της, συμπεριλαμβανομένης της υφαλοκρηπίδας στο Αιγαίο. Αυτό πρακτικά αποκλείει ελληνικές έρευνες για κοιτάσματα πετρελαίου και φυσικού αερίου ανατολικά του 25ου μεσημβρινού χωρίς τη συγκατάθεση της Τουρκίας, παρά το γεγονός ότι η υφαλοκρηπίδα δεν έχει οριοθετηθεί. Ιδιαίτερα πρωτόγνωρο είναι το γεγονός ότι η Τουρκία θεωρεί παράνομες τις στρατιωτικές ασκήσεις εντός των ελληνικών χωρικών υδάτων των νησιών μας, επικαλούμενη τη συνθήκη περί αποστρατικοποίησης. Αυτό σημαίνει ότι οι Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις κινδυνεύουν να θεωρηθούν ως αντίπαλο στρατιωτικό δέος εάν πραγματοποιήσουν, για παράδειγμα, την Διακλαδική Εθνική Άσκηση «Παρμενίωνας» στη Λήμνο ή γύρω από αυτήν.
Η στρατηγική της Τουρκίας φαίνεται να έχει σαφή στόχευση: να προκαλέσει θερμό επεισόδιο κατά τη διάρκεια ελληνικών στρατιωτικών ασκήσεων στο Αιγαίο, ώστε να δημιουργηθεί η ανάγκη διεθνούς παρέμβασης, με τον Τράμπ να αναλαμβάνει πρωτοβουλία. Η πίεση που ασκείται στην Ελλάδα μέσα από την επ’ αόριστον NAVTEX δεν αφορά μόνο τις περιοχές υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ, αλλά επιδιώκει συνολική διαπραγμάτευση για όλες τις τουρκικές διεκδικήσεις, περιορίζοντας δραστικά την αυτονομία της ελληνικής στρατηγικής στο Αιγαίο.
Παράλληλα, η στάση της ελληνικής κυβέρνησης υπό τον Κυριάκο Μητσοτάκη φαίνεται να χαρακτηρίζεται από συνεχείς υποχωρήσεις, γεγονός που αφήνει το πεδίο ελεύθερο στην Άγκυρα να ενισχύει την επιθετικότητά της. Η διαρκής αδυναμία λήψης αποφασιστικών μέτρων δημιουργεί κλίμα ανασφάλειας και αμφιβολίας σχετικά με την ικανότητα της χώρας να υπερασπιστεί τα κυριαρχικά της δικαιώματα στο Αιγαίο, ενισχύοντας την τουρκική στρατηγική πίεσης και ενδεχόμενου θερμού επεισοδίου.
Συνολικά, η Τουρκία επιχειρεί να μετατρέψει μια παραδοσιακή αμφισβήτηση σε μηχανισμό πίεσης για συνολική αναθεώρηση των ελληνοτουρκικών σχέσεων στο Αιγαίο, αξιοποιώντας τόσο την αδυναμία διεθνούς δεσμευτικότητας όσο και την ελληνική υποχωρητικότητα, με πιθανό τελικό στόχο την έμμεση εμπλοκή διεθνών παραγόντων όπως ο Τράμπ. Η κατάσταση παραμένει ιδιαίτερα κρίσιμη, καθώς οποιαδήποτε ελληνική μονομερής ενέργεια, ακόμη και άσκηση άμυνας στα 6 μίλια γύρω από τα νησιά, θεωρείται από την Τουρκία ως παράνομη πρόκληση και μπορεί να πυροδοτήσει απρόβλεπτες στρατιωτικές αντιδράσεις.
