Η επιστροφή του Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο δεν αιφνιδίασε πραγματικά την Ευρώπη. Αυτό που αιφνιδιάζει είναι πόσο γρήγορα οι Ευρωπαίοι ηγέτες απογυμνώνονται για ακόμη μία φορά από κάθε ίχνος στρατηγικής αυτονομίας, αποδεικνύοντας ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση παραμένει μια ένωση φόβου, εξάρτησης και πολιτικής δειλίας. Πίσω από τις δηλώσεις περί «εγρήγορσης» και «προετοιμασίας» κρύβεται μια σκληρή αλήθεια: η Ευρώπη δεν προετοιμάζεται να υπερασπιστεί τα συμφέροντά της, αλλά να προσαρμοστεί στις απαιτήσεις της Ουάσιγκτον.
Οι Ευρωπαίοι ηγέτες επικαλούνται την εμπειρία της πρώτης θητείας Τραμπ, όχι για να αλλάξουν πορεία, αλλά για να δικαιολογήσουν την πλήρη απουσία πολιτικού θάρρους. Αντί να οικοδομήσουν μια ανεξάρτητη οικονομική, ενεργειακή και αμυντική στρατηγική τα προηγούμενα χρόνια, επέλεξαν τη βολική εξάρτηση. Τώρα, με εμφανή πανικό, ξεσκονίζουν σχέδια έκτακτης ανάγκης, επιβεβαιώνοντας ότι η Ευρώπη εξακολουθεί να λειτουργεί ως παθητικός παρατηρητής των παγκόσμιων εξελίξεων.
Ο φόβος των δασμών αποκαλύπτει το μέγεθος της ευρωπαϊκής υποκρισίας. Οι Βρυξέλλες μιλούν για «ισχυρή απάντηση», αλλά στην πράξη τρέμουν την ιδέα μιας πραγματικής σύγκρουσης, γνωρίζοντας ότι η ευρωπαϊκή οικονομία είναι κατακερματισμένη, χωρίς κοινή βιομηχανική πολιτική και με βαθιές ανισότητες στο εσωτερικό της. Η ΕΕ δεν απειλεί· αμύνεται σπασμωδικά, προσπαθώντας να περιορίσει τις απώλειες από έναν εμπορικό πόλεμο που δεν έχει τη δύναμη να κερδίσει.
Η επιλογή της «διπλωματίας της συναλλαγής» αποτελεί ίσως το πιο ξεκάθαρο σημάδι πολιτικής παρακμής. Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και οι υπόλοιποι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι δεν διαπραγματεύονται ισότιμα· παζαρεύουν. Προσφέρουν περισσότερες εισαγωγές αμερικανικού LNG, περισσότερες αγορές αμερικανικών όπλων και μεγαλύτερη ευθυγράμμιση με τις αμερικανικές προτεραιότητες, ελπίζοντας ότι έτσι θα αποφύγουν την οργή του Λευκού Οίκου. Αυτό δεν είναι διπλωματία. Είναι πολιτική υποτέλεια με ευρωπαϊκή σφραγίδα.
Την ίδια στιγμή, η περίφημη ευρωπαϊκή ενότητα αποδεικνύεται ένα καλοδουλεμένο επικοινωνιακό αφήγημα χωρίς ουσιαστικό περιεχόμενο. Η απειλή της διμερούς προσέγγισης Τραμπ λειτουργεί μόνο επειδή τα κράτη μέλη είναι ήδη διχασμένα και πρόθυμα να κοιτάξουν το στενό τους συμφέρον. Η Γερμανία ανησυχεί για την αυτοκινητοβιομηχανία της, άλλες χώρες για τις εξαγωγές τους, και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή περιορίζεται στον ρόλο του διαχειριστή ενός προβλήματος που δεν τολμά να λύσει.
Στο πεδίο της ασφάλειας, η εικόνα είναι εξίσου αποκαλυπτική. Οι Ευρωπαίοι ηγέτες παρουσιάζουν τις αυξημένες αμυντικές δαπάνες ως απόδειξη «ωριμότητας», αποφεύγοντας όμως να πουν ξεκάθαρα ότι αυτές οι δαπάνες εξυπηρετούν κυρίως τη βιομηχανία όπλων και τις αμερικανικές απαιτήσεις. Η Ευρώπη δεν οικοδομεί κοινή άμυνα· πληρώνει για να παραμείνει αποδεκτή.
Το ζήτημα της Ουκρανίας λειτουργεί ως ακόμη ένα πεδίο πολιτικής αμηχανίας. Αντί για μια σαφή ευρωπαϊκή στρατηγική, οι ηγέτες της ΕΕ προσπαθούν να πείσουν τις ΗΠΑ ότι η στήριξη στο Κίεβο είναι προς το δικό τους συμφέρον. Μια στάση που αποκαλύπτει την πλήρη αδυναμία της Ευρώπης να μιλήσει με δικούς της όρους για έναν πόλεμο που εξελίσσεται στην ίδια της την ήπειρο.
Η λεγόμενη «προετοιμασία για την εποχή Τραμπ» δεν είναι τίποτα περισσότερο από μια παραδοχή αποτυχίας. Η Ευρωπαϊκή Ένωση, παρά τις διακηρύξεις περί ισχύος και στρατηγικής αυτονομίας, παραμένει εγκλωβισμένη στον ρόλο του εξαρτημένου εταίρου. Αντί να διαμορφώνει τις εξελίξεις, τις υφίσταται. Και όσο οι Ευρωπαίοι ηγέτες συνεχίζουν να φοβούνται το κόστος της ανεξαρτησίας, η Ευρώπη θα παραμένει πολιτικά αδύναμη, οικονομικά ευάλωτη και γεωπολιτικά υποδεέστερη.
