Το τελευταίο διάστημα εντείνεται η συζήτηση γύρω από το ενδεχόμενο στρατιωτικής επίθεσης των Ηνωμένων Πολιτειών κατά του Ιράν. Η συγκέντρωση σημαντικών αμερικανικών αεροναυτικών δυνάμεων στην ευρύτερη περιοχή έχει τροφοδοτήσει σενάρια περί επικείμενης επιχείρησης. Παράλληλα, η παρατεταμένη διατήρηση αυτών των δυνάμεων συνεπάγεται υψηλό οικονομικό κόστος για την Ουάσιγκτον, γεγονός που εντάσσεται στους στρατηγικούς υπολογισμούς της αμερικανικής ηγεσίας.
Η στρατιωτική ισχύς του Ιράν
Ιράν αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες χώρες της Μέσης Ανατολής, με έκταση 1.648.195 τετραγωνικά χιλιόμετρα και πληθυσμό περίπου 93 εκατομμύρια κατοίκους.
Σύμφωνα με στοιχεία της κατάταξης Global Firepower για το 2026, κατατάσσεται στη 16η θέση παγκοσμίως μεταξύ 149 κρατών.
Ανθρώπινο δυναμικό
Το Ιράν διαθέτει περίπου:
-
610.000 εν ενεργεία στρατιωτικούς
-
350.000 στον τακτικό στρατό
-
203.000 στους Φρουρούς της Επανάστασης
-
20.000 στο ναυτικό
-
37.000 στην αεροπορία
-
-
350.000 εφέδρους
Η στρατιωτική θητεία είναι υποχρεωτική για τους άνδρες άνω των 18 ετών, με περιορισμένες εξαιρέσεις.
Κύρια οπλικά συστήματα
-
551 αεροσκάφη (εκ των οποίων 188 μαχητικά)
-
129 ελικόπτερα γενικής χρήσης και 13 επιθετικά
-
2.675 άρματα μάχης
-
1.550 συστήματα πολλαπλών εκτοξευτών ρουκετών (MLRS)
-
75.939 τεθωρακισμένα οχήματα
-
7 φρεγάτες, 3 κορβέτες
-
25 υποβρύχια
-
21 περιπολικά σκάφη
Το πυραυλικό οπλοστάσιο
Το Ιράν διαθέτει ένα από τα μεγαλύτερα και πιο διαφοροποιημένα πυραυλικά οπλοστάσια στην περιοχή. Περιλαμβάνει:
-
Πυραύλους μικρού βεληνεκούς (SRBM)
-
Πυραύλους μέσου βεληνεκούς (MRBM)
-
Πυραύλους cruise (LACM)
-
Διαστημικούς φορείς εκτόξευσης (SLV)
Σύμφωνα με εκτιμήσεις Ισραηλινών αξιωματούχων, το ιρανικό απόθεμα βαλλιστικών πυραύλων είχε περιοριστεί σε περίπου 1.500 πυραύλους και 200 εκτοξευτές μετά τις πρόσφατες συγκρούσεις, ωστόσο υπήρχαν ενδείξεις αναπλήρωσης των αποθεμάτων.
Η ύπαρξη συστημάτων όπως οι Shahab, Ghadr, Emad, Sejjil και Khorramshahr καταδεικνύει δυνατότητα πλήγματος στόχων σε μεγάλες αποστάσεις εντός της Μέσης Ανατολής.
Τα ιρανικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη (UAV)
Το Ιράν έχει επενδύσει συστηματικά στην ανάπτυξη drone για επιτήρηση και επιθετικές αποστολές.
Βασικά μοντέλα
Shahed-136
Χαμηλού κόστους drone-καμικάζι μεγάλης εμβέλειας, κατάλληλο για επιθέσεις κορεσμού.
Mohajer-6
Πολυλειτουργικό UAV επιτήρησης και κρούσης, με δυνατότητα μεταφοράς κατευθυνόμενων πυρομαχικών.
Shahed-149 Gaza
Μεγάλο drone μακράς παραμονής στον αέρα, με αυξημένες επιχειρησιακές δυνατότητες.
Τα ιρανικά drones χαρακτηρίζονται από χαμηλό κόστος, επιχειρησιακή ευελιξία και δυνατότητα μαζικής χρήσης. Έχουν αξιοποιηθεί τόσο από ιρανικές δυνάμεις όσο και από συμμάχους σε περιφερειακές συγκρούσεις.
Ιρανική αεράμυνα
Το Ιράν διαθέτει ρωσικής προέλευσης αντιαεροπορικά συστήματα S-300, ενώ υπάρχουν αναφορές – μη επιβεβαιωμένες – για πιθανή απόκτηση συστημάτων S-400.
Παρά την ενίσχυση αυτή, αναλυτές εκτιμούν ότι σε περίπτωση άμεσης σύγκρουσης με τις Ηνωμένες Πολιτείες, η ιρανική αεράμυνα θα δεχόταν ισχυρή πίεση από την αμερικανική αεροπορική υπεροχή.
Πιθανά αντίποινα και γεωστρατηγικές διαστάσεις
1. Επιθέσεις κατά αμερικανικών στόχων
Η Τεχεράνη θα μπορούσε να αξιοποιήσει φιλοϊρανικές πολιτοφυλακές στο Ιράκ για πλήγματα σε αμερικανικές βάσεις.
2. Χώρες του Κόλπου
Η μικρή γεωγραφική απόσταση στον Περσικό Κόλπο (περίπου 250 χλμ. πλάτος) σημαίνει περιορισμένο χρόνο προειδοποίησης για πυραυλικές επιθέσεις.
3. Ισραήλ
Ισραήλ ενδέχεται να αποτελέσει στόχο βαλλιστικών ή άλλων επιθέσεων, με έμφαση σε αστικά κέντρα και στρατηγικές υποδομές.
4. Στενά του Ορμούζ
Στενά του Ορμούζ αποτελούν κρίσιμο πέρασμα για την παγκόσμια αγορά ενέργειας. Ενδεχόμενη ναρκοθέτηση ή στρατιωτική κλιμάκωση στην περιοχή θα μπορούσε να διαταράξει σοβαρά τη ροή πετρελαίου, οδηγώντας σε άνοδο των διεθνών τιμών και ευρύτερες οικονομικές επιπτώσεις.
