Παρά τη μακροχρόνια επιστημονική εστίαση στα οφέλη του γάμου, νεότερη έρευνα αναδεικνύει τα σημαντικά πλεονεκτήματα που μπορεί να προσφέρει η εργένικη ζωή στην προσωπική εξέλιξη. Σε μια σειρά τριών μελετών, ερευνητές εξέτασαν τη «δυνατότητα αυτοδιεύρυνσης μέσω της εργένικης ζωής» — την πεποίθηση δηλαδή ότι η απουσία συντρόφου προσφέρει ευκαιρίες διεύρυνσης της ταυτότητας του ατόμου μέσα από νέες εμπειρίες, δεξιότητες και σχέσεις.

Όπως εξήγησαν οι συγγραφείς της μελέτης Yuthika Girme και Elina Moreno από το Simon Fraser University, η θεωρία της αυτοδιεύρυνσης εστίαζε παραδοσιακά στις ερωτικές σχέσεις. Ωστόσο, τα νέα ευρήματα που δημοσιεύθηκαν στο Personality and Social Psychology Bulletin δείχνουν ότι η προσωπική ανάπτυξη μπορεί να επιτευχθεί εξίσου μέσα από αυτόνομες δραστηριότητες, αμφισβητώντας την κοινωνική αφήγηση που θεωρεί τις ρομαντικές σχέσεις ως τη μόνη οδό για μια ολοκληρωμένη ζωή.

Τα αποτελέσματα της έρευνας έδειξαν ότι όσοι βλέπουν την εργένικη ζωή ως ευκαιρία εξέλιξης εμπλέκονται συχνότερα σε δραστηριότητες όπως η πεζοπορία, η εκμάθηση νέων δεξιοτήτων ή η δοκιμή νέων εμπειριών. Παράλληλα, τα άτομα αυτά δηλώνουν μεγαλύτερη ικανοποίηση από τη ζωή τους, λιγότερο φόβο απέναντι στο ενδεχόμενο να παραμείνουν single, καθώς και ισχυρότερο αίσθημα αυτονομίας και σύνδεσης με τους άλλους. Αξιοσημείωτο είναι ότι το 82% των συμμετεχόντων μοιραζόταν αυτές τις εμπειρίες με φίλους και συγγενείς, αποδεικνύοντας ότι η προσωπική ανάπτυξη δεν απαιτεί ερωτικό σύντροφο.

Η νοοτροπία του ατόμου διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στο πώς βιώνεται η εργένικη ζωή. Άτομα με υψηλή αυτοεκτίμηση τείνουν να τη βλέπουν ως ευκαιρία, ενώ όλοι όσοι πιστεύουν ότι μια σχέση είναι απαραίτητη για την ευτυχία δυσκολεύονται να αξιοποιήσουν αυτό το δυναμικό. Παράλληλα, όπως σημειώνει η ψυχολόγος Avigail Lev και η θεραπεύτρια Mandolin Moody, η συνειδητή επιλογή της εργένικης ζωής συνδέεται με μεγαλύτερη ψυχική ευεξία σε σύγκριση με τις περιπτώσεις όπου αυτή θεωρείται αναγκαστική ή επιβεβλημένη.

Παρά τους περιορισμούς της μελέτης —καθώς διεξήχθη κυρίως σε νεαρούς ενηλίκους και τα θετικά αποτελέσματα των καθημερινών δραστηριοτήτων ήταν κυρίως βραχυπρόθεσμα— τα ευρήματα αναδεικνύουν την αξία της αυτόνομης εξερεύνησης. Η αυτοδιεύρυνση δεν απαιτεί υπερβολές· μπορεί να επιτευχθεί μέσα από απλά χόμπι, εκπαιδευτικά σεμινάρια, solo ταξίδια, ψυχοθεραπεία ή την ένταξη σε νέες κοινότητες. Το ουσιαστικό συμπέρασμα είναι ότι η εργένικη ζωή δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως συναισθηματικό «έλλειμμα» ή ως μια κατάσταση από την οποία πρέπει κανείς να διαφύγει, αλλά ως ένας αυτόνομος χώρος προσωπικής εξέλιξης και αυτογνωσίας.