Ο Καναδάς και η Γαλλία, οι οποίες αντιτίθενται και οι δύο στην αξίωση του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ για τη Γροιλανδία, θα ανοίξουν προξενεία στην πρωτεύουσα της αυτόνομης περιοχής της Δανίας την Παρασκευή (5/2), σε μια ισχυρή ένδειξη υποστήριξης προς την τοπική κυβέρνηση.
Από την επιστροφή του στον Λευκό Οίκο πέρυσι, ο Τραμπ επιμένει ότι η Ουάσινγκτον πρέπει να ελέγχει το στρατηγικό και πλούσιο σε ορυκτά νησί της Αρκτικής για λόγους ασφαλείας.
Ο Τραμπ τον περασμένο μήνα απέσυρε τις απειλές του για κατάληψη της Γροιλανδίας, αφού δήλωσε ότι είχε συνάψει μια «συμφωνία-πλαίσιο» με τον επικεφαλής του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε για να εξασφαλίσει μεγαλύτερη επιρροή των ΗΠΑ.
Με έντονη δυσπιστία αντιμετωπίστηκε στη Γροιλανδία η δήλωση του Ντόναλντ Τραμππερί ύπαρξης «πλαισίου συμφωνίας» για το μέλλον της νήσου, η οποία αποτελεί αυτόνομο έδαφος της Δανίας.
Έχει συσταθεί ομάδα εργασίας ΗΠΑ-Δανίας-Γροιλανδίας για να συζητήσει τις ανησυχίες της Ουάσινγκτον για την ασφάλεια στην Αρκτική, αλλά οι λεπτομέρειες δεν έχουν δημοσιοποιηθεί.
Ενώ η Δανία και η Γροιλανδία έχουν δηλώσει ότι συμμερίζονται τις ανησυχίες του Τραμπ για την ασφάλεια, έχουν επιμείνει ότι η κυριαρχία και η εδαφική ακεραιότητα αποτελούν «κόκκινη γραμμή» στις συζητήσεις.
«Κατά μία έννοια, είναι μια νίκη για τους Γροιλανδούς να βλέπουν δύο συμμάχους να ανοίγουν διπλωματικές αντιπροσωπείες στο Νουούκ», δήλωσε ο Γέπε Στράντσμιεργκ, πολιτικός επιστήμονας στο Πανεπιστήμιο της Γροιλανδίας.
Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν ανακοίνωσε σχέδια για το άνοιγμα προξενείου κατά τη διάρκεια επίσκεψής του στο Νουούκ τον Ιούνιο, όπου εξέφρασε την «αλληλεγγύη» της Ευρώπης προς τη Γροιλανδία και επέκρινε τις φιλοδοξίες του Τραμπ.
Ο Γάλλος πρόξενος, Ζαν-Νοέλ Πουαριέ, έχει διατελέσει στο παρελθόν πρέσβης στο Βιετνάμ.
«Το πρώτο θέμα της ημερήσιας διάταξης θα είναι να ακούσουμε τους Γροιλανδούς, να τους ακούσουμε, να τους αφήσουμε να εξηγήσουν λεπτομερώς τη θέση τους και από την πλευρά μας να τους επιβεβαιώσουμε την υποστήριξή μας, όσο θέλουν αυτοί και η δανική πλευρά», δήλωσε ο Πουαριέ στο Γαλλικό Πρακτορείο, πριν αναχωρήσει από την Κοπεγχάγη για το Νούουκ.
Ο Καναδάς ανακοίνωσε στα τέλη του 2024 ότι θα ανοίξει προξενείο στη Γροιλανδία για την ενίσχυση της συνεργασίας.
Αυτή η απόφαση «ήρθε καθώς ο Καναδάς επέλεγε να ενισχύσει την στρατηγική του για την Αρκτική, ενώ αναμενόταν η επιστροφή του Τραμπ», δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο η Γαλλίδα ερευνήτρια και ειδικός στην Αρκτική Μικάα Μπλουγκόν-Μέρεντ.
Το άνοιγμα των προξενείων είναι «ένας τρόπος να πει στον Ντόναλντ Τραμπ ότι η επιθετικότητά του κατά της Γροιλανδίας και της Δανίας δεν είναι μόνο ζήτημα για τη Γροιλανδία και τη Δανία, είναι επίσης ένα ζήτημα για τους Ευρωπαίους συμμάχους και επίσης για τον Καναδά ως σύμμαχο, ως φίλο της Γροιλανδίας », δήλωσε στο AFP ο Ούλρικ Πραμ Γκαντ, ειδικός για την Αρκτική στο Δανικό Ινστιτούτο Διεθνών Σπουδών.
«Είναι ένα μικρό βήμα, μέρος μιας στρατηγικής που καθιστά αυτό το πρόβλημα ευρωπαϊκό», δήλωσε η Κριστίν Νίσεν, αναλύτρια ασφάλειας και άμυνας στο think tank Europa.
Τα δύο προξενεία θα αναφέρονται στις γαλλικές και καναδικές πρεσβείες στην Κοπεγχάγη
Σύμφωνα με τον Στράντσμιεργκ, τα δύο προξενεία — τα οποία θα αναφέρονται στις γαλλικές και καναδικές πρεσβείες στην Κοπεγχάγη — θα δώσουν στη Γροιλανδία την ευκαιρία να «εξασκηθεί» στην ανεξαρτησία της, καθώς το νησί ονειρεύεται εδώ και καιρό να κόψει τους δεσμούς του με τη Δανία.
Η απόφαση για το άνοιγμα διπλωματικών αποστολών αποτελεί επίσης αναγνώριση της αυξανόμενης αυτονομίας της Γροιλανδίας, η οποία ορίζεται στον Νόμο περί Αυτοδιοίκησης του 2009, δήλωσε η Κριστίν Νίσεν.
«Όσον αφορά την δική τους επιδίωξη για κυριαρχία, ο λαός της Γροιλανδίας θα σκεφτεί να έχει πιο άμεση επαφή με άλλες ευρωπαϊκές χώρες», είπε.
Αυτό θα καθιστούσε δυνατή τη μείωση του ρόλου της Δανίας «διαφοροποιώντας την εξάρτηση της Γροιλανδίας από τον έξω κόσμο, έτσι ώστε να μην εξαρτάται αποκλειστικά από τη Δανία και να μπορεί να έχει περισσότερους δεσμούς για την οικονομία, το εμπόριο, τις επενδύσεις, την πολιτική και ούτω καθεξής», επανέλαβε ο Πραμ Γκαντ.
Η Γροιλανδία διατηρεί διπλωματικές σχέσεις με την Ευρωπαϊκή Ένωση από το 1992, με την Ουάσινγκτον από το 2014 και με την Ισλανδία από το 2017.
