Ιράν: Βίντεο από τις πιο αιματοβαμμένες νύχτες των διαδηλωτών

Επαληθευμένα βίντεο που έρχονται από το Ιράν δείχνουν σoρούς σε νοσοκομείο, ελεύθερους σκοπευτές στις οροφές κτιρίων και διαδηλωτές να καταστρέφουν κάμερες CCTV, μετά την πρωτοφανή καταστολή των διαδηλώσεων νωρίτερα αυτόν τον μήνα.

Το BBC Verify παρακολούθησε την εξέλιξη των διαδηλώσεων σε όλο το Ιράν από την πρώτη ημέρα στα τέλη Δεκεμβρίου, αλλά το σχεδόν ολοκληρωτικό διαδικτυακό μπλακάουτ, που επιβλήθηκε από τις αρχές έχει καταστήσει εξαιρετικά δύσκολο να διαπιστωθεί το ακριβές μέγεθος της θανατηφόρας καταστολής του κράτους κατά των διαδηλωτών.

Η ειδησεογραφική υπηρεσία Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων HRANA, με έδρα τις ΗΠΑ, αναφέρει ότι έχει επιβεβαιώσει τον θάνατο σχεδόν 6.000 ανθρώπων, εκ των οποίων οι 5.633 ήταν διαδηλωτές ενώ έχει αναφέρει επίσης ότι ερευνά άλλους 17.000 αναφερόμενους θανάτους.

Μια άλλη ομάδα, η Ιρανική Οργάνωση Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (IHR), που εδρεύει στη Νορβηγία, προειδοποίησε ότι ο τελικός απολογισμός θα μπορούσε να ξεπεράσει τους 25.000. Οι ιρανικές αρχές δήλωσαν την περασμένη εβδομάδα ότι περισσότεροι από 3.100 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί, αλλά ότι οι περισσότεροι ήταν μέλη της ασφάλειας ή περαστικοί που επιτέθηκαν από “ταραξίες”.

Τα τελευταία βίντεο που προέρχονται από τη χώρα φαίνεται να έχουν τραβηχτεί στις 8 και 9 Ιανουαρίου, όταν χιλιάδες άνθρωποι κατέβηκαν στους δρόμους μετά από κάλεσμα για πανεθνικές διαδηλώσεις από τον Ρεζά Παχλαβί, τον εξόριστο γιο του Σάχη. Πιστεύεται ότι αυτές ήταν οι πιο αιματοβαμμένες νύχτες για τους διαδηλωτές μέχρι στιγμής και τα νεότερα επαληθευμένα βίντεο δείχνουν τις δυνάμεις ασφαλείας του Ιράν να καταπνίγουν βίαια τις διαδηλώσεις.

Πολλαπλά αποσπάσματα που αναλύθηκαν από το BBC Verify και το BBC Persian δείχνουν σοούς σε νεκροτομείο του νοσοκομείου Tehranpars στην ανατολική Τεχεράνη. Η τοποθεσία του νοσοκομείου επιβεβαιώθηκε, αντιπαραβάλλοντας το εσωτερικό του με άλλες δημόσια διαθέσιμες εικόνες και βίντεο του κτιρίου, και καταγράφηκαν τουλάχιστον 31 πτώματα σε μόνο ένα βίντεο. Ένα άλλο βίντεο δείχνει επτά σάκους με σορούς, τοποθετημένους στο έδαφος έξω από την είσοδο του νοσοκομείου.

Σε άλλο βίντεο διακρίνονται εκατοντάδες άτομα να διαδηλώνουν σε έναν αυτοκινητόδρομο στη δυτική Τεχεράνη, προτού ακουστούν πολλαπλές ριπές πυροβολισμών και οι άνθρωποι να αρχίσουν να φωνάζουν.

Οι διαδηλωτές έχουν επίσης καταγραφεί να προσπαθούν να αποφύγουν την εκτεταμένη επιτήρηση του Ιράν, απενεργοποιώντας κάμερες CCTV.

Βίντεο που επαλήθευσαν BBC Verify και BBC Persian δείχνει ένα άτομο στην πρωτεύουσα να ανεβαίνει σε στύλο και να χτυπά πολλές φορές μια κάμερα παρακολούθησης, προσπαθώντας να την αχρηστεύσει. Μια τεράστια ομάδα διαδηλωτών φαίνεται να είναι στο έδαφος και ακούγεται να χειροκροτεί καθώς η κάμερα καταστρέφεται.

Άλλο βίντεο που επίσης επαληθεύτηκε από την πόλη Κερμάν, στα νοτιοανατολικά, δείχνει αρκετούς ένοπλους άνδρες με στρατιωτική στολή να περπατούν σε δρόμο και να πυροβολούν με τα όπλα τους, αν και δεν είναι σαφές ποιον πυροβολούν. Μια μικρή φωτιά διακρίνεται στη μέση του δρόμου ενώ ακούγεται ο ήχος των διαδηλωτών να τραγουδούν στο βάθος.

Ελεύθεροι σκοπευτές έχουν καταγραφεί επίσης στις στέγες κτιρίων. Στην πόλη Μασχάντ, στα βόρεια, επαληθευμένο βίντεο δείχνει δύο άνδρες ντυμένους με μαύρα σε στέγη κτιρίου κατά τη διάρκεια της ημέρας. Ο ένας άνδρας στέκεται δίπλα σε ένα μεγάλο τουφέκι, που είναι ακουμπισμένο στον τοίχο και μιλά στο τηλέφωνο. Ο άλλος άνδρας γονατίζει στο έδαφος ενώ καπνίζει.

Για τους περισσότερους ανθρώπους, το ιντερνετικό μπλακάουτ είναι σε πλήρη ισχύ από τις 8 Ιανουαρίου, αλλά κάποιοι κατάφεραν να αποκτήσουν πρόσβαση στο διαδίκτυο για λίγο, χρησιμοποιώντας μεθόδους όπως το δορυφορικό ίντερνετ Starlink της SpaceX και τα εικονικά ιδιωτικά δίκτυα (VPN).