Ο καύσωνας αποτελεί μια ιδιαίτερα επικίνδυνη δοκιμασία για τον ανθρώπινο οργανισμό, καθώς η παρατεταμένη έκθεση στις υψηλές θερμοκρασίες αυξάνει τις απώλειες υγρών και ηλεκτρολυτών λόγω της έντονης εφίδρωσης, επιβαρύνοντας τους φυσιολογικούς μηχανισμούς θερμορρύθμισης. Όπως επισημαίνει η Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ενδοκρινολογίας ΕΚΠΑ Σταυρούλα Πάσχου, η κατάσταση αυτή μπορεί να οδηγήσει σε αφυδάτωση, υπόταση και οξεία νεφρική βλάβη, με τα άτομα που πάσχουν από σακχαρώδη διαβήτη ή λαμβάνουν αγωγή για την παχυσαρκία να χρειάζεται να επιδεικνύουν αυξημένη προσοχή.
Η αφυδάτωση επηρεάζει άμεσα τη ρύθμιση του σακχάρου, καθώς η μείωση του όγκου των υγρών στα αιμοφόρα αγγεία αυξάνει τη συγκέντρωση της γλυκόζης στο αίμα, ενώ παράλληλα η ελαττωμένη αιμάτωση των νεφρών επιβαρύνει τη λειτουργία τους. Την ίδια στιγμή, η μειωμένη όρεξη για φαγητό κατά τις θερμές ημέρες αυξάνει τον κίνδυνο υπογλυκαιμίας σε όσους λαμβάνουν ινσουλίνη ή φάρμακα που μειώνουν το σάκχαρο, όπως οι σουλφονυλουρίες. Ιδιαίτερη εγρήγορση απαιτείται και για τους ασθενείς που παίρνουν αναστολείς SGLT-2, καθώς τα φάρμακα αυτά αυξάνουν την αποβολή νερού και γλυκόζης από τους νεφρούς. Αν και προσφέρουν σημαντικά καρδιονεφρικά οφέλη, εν μέσω καύσωνα μπορούν να επιτείνουν τον κίνδυνο αφυδάτωσης και οξείας νεφρικής βλάβης, ειδικά αν συνυπάρχουν απώλειες από διάρροια ή εμέτους. Σε περιπτώσεις οξείας αδιαθεσίας, ο γιατρός ενδέχεται να συστήσει την προσωρινή διακοπή τους βάσει των διεθνών οδηγιών «sick day rules».
Παρόμοια προσοχή απαιτείται και με τις ενέσιμες θεραπείες για τον διαβήτη και την παχυσαρκία, όπως οι αγωνιστές GLP-1 και οι διπλοί αγωνιστές GIP/GLP-1. Μολονότι δεν προκαλούν άμεσα θερμοπληξία, οι θεραπείες αυτές —ειδικά στην αρχή ή μετά από αύξηση της δόσης— ενδέχεται να προκαλέσουν γαστρεντερικές παρενέργειες όπως ναυτία, εμέτους ή διάρροια, που σε συνδυασμό με τη ζέστη εγκυμονούν κινδύνους σοβαρής αφυδάτωσης, υπότασης και ηλεκτρολυτικών διαταραχών.
Για την ασφαλή διαχείριση της υγείας τους, οι ασθενείς οφείλουν να ενυδατώνονται συστηματικά, να παρακολουθούν συχνότερα τα επίπεδα της γλυκόζης τους και να φροντίζουν για τη σωστή φύλαξη των φαρμάκων τους. Η ινσουλίνη και τα ενέσιμα σκευάσματα πρέπει να διατηρούνται στις προβλεπόμενες θερμοκρασίες και να μην εκτίθενται στον ήλιο ή να αφήνονται σε θερμαινόμενους χώρους, όπως τα σταθμευμένα αυτοκίνητα και η παραλία. Σε κάθε περίπτωση, τονίζεται ότι οι ασθενείς δεν πρέπει να διακόπτουν αυτόβουλα την αγωγή τους, αλλά να επικοινωνούν άμεσα με τον θεράποντα ενδοκρινολόγο τους αν εμφανίσουν ανησυχητικά συμπτώματα.
