Για χιλιάδες πολίτες που βρίσκονται αντιμέτωποι με ληξιπρόθεσμα χρέη, η αύξηση του ακατάσχετου ορίου αποτελεί μία ουσιαστική δικλίδα προστασίας για τα χρήματα που χρειάζονται ώστε να καλύψουν βασικές καθημερινές ανάγκες. Σε αυτό ακριβώς το πλαίσιο εντάσσεται και η νέα ρύθμιση που προωθεί το οικονομικό επιτελείο, με την οποία το όριο προστασίας αυξάνεται από τα 1.250 ευρώ στα 1.600 ευρώ. Η συγκεκριμένη παρέμβαση διευρύνει το ποσό που παραμένει εκτός κατάσχεσης και προσφέρει μεγαλύτερη ασφάλεια σε χιλιάδες οφειλέτες, ιδιαίτερα σε όσους διαθέτουν χαμηλά ή μεσαία εισοδήματα και αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην εξυπηρέτηση των υποχρεώσεών τους.
Για να γίνει κατανοητό το πώς λειτουργεί το μέτρο, ο ακατάσχετος είναι ένας τραπεζικός λογαριασμός που δηλώνεται από τον πολίτη και προστατεύεται μέχρι ενός συγκεκριμένου ποσού από κατασχέσεις για χρέη προς το Δημόσιο. Ωστόσο, η προστασία αυτή δεν παρέχεται αυτόματα, καθώς ο πολίτης πρέπει να δηλώσει έναν και μόνο τραπεζικό λογαριασμό στην αντίστοιχη πλατφόρμα, ώστε να ενεργοποιηθεί το προβλεπόμενο όριο. Η νέα ρύθμιση αυξάνει το όριο αυτό στα 1.600 ευρώ, έναντι των 1.250 ευρώ που ισχύουν σήμερα, προσφέροντας ένα επιπλέον «μαξιλάρι» ύψους 350 ευρώ για όσους αντιμετωπίζουν οφειλές.
Στο σημείο αυτό κρύβεται και η μεγάλη παγίδα με το IBAN, καθώς πολλοί οφειλέτες θεωρούν λανθασμένα ότι αρκεί να έχουν χρήματα σε οποιονδήποτε τραπεζικό λογαριασμό για να προστατεύονται. Η αλήθεια είναι ότι η προστασία ισχύει αποκλειστικά και μόνο για τον λογαριασμό που έχει δηλωθεί ρητά ως ακατάσχετος. Αν ο λογαριασμός δεν έχει δηλωθεί σωστά ή αν υπάρχουν καταθέσεις σε άλλους λογαριασμούς, τα ποσά αυτά μπορεί να βρεθούν πλήρως εκτεθειμένα σε κατάσχεση, γι’ αυτό και όσοι έχουν ληξιπρόθεσμες οφειλές θα πρέπει να ελέγξουν εγκαίρως ότι το σωστό IBAN εμφανίζεται στο σύστημα.
Η λειτουργία της νέας ρύθμισης γίνεται πιο σαφής μέσα από πρακτικά παραδείγματα. Στην περίπτωση ενός οφειλέτη που έχει χρέος 2.000 ευρώ προς το Δημόσιο και διαθέτει στον δηλωμένο ακατάσχετο λογαριασμό του 1.500 ευρώ, με το σημερινό καθεστώς των 1.250 ευρώ, το Δημόσιο μπορεί να προχωρήσει σε κατάσχεση των 250 ευρώ που υπερβαίνουν το όριο. Με τη νέα ρύθμιση όμως, καθώς το ακατάσχετο αυξάνεται στα 1.600 ευρώ, ολόκληρο το ποσό των 1.500 ευρώ παραμένει ανέπαφο και προστατευμένο. Αντίστοιχα, αν ένας άλλος οφειλέτης έχει χρέος 3.000 ευρώ και υπόλοιπο 1.800 ευρώ στον λογαριασμό του, σήμερα μπορούν να του κατασχεθούν έως και 550 ευρώ. Με το νέο μέτρο, το προστατευόμενο όριο ανεβαίνει στα 1.600 ευρώ και έτσι το ποσό που θα μπορεί να κατασχεθεί περιορίζεται δραστικά στα 200 ευρώ.
Η συγκεκριμένη αύξηση αφορά άμεσα τους πολίτες που έχουν οφειλές προς την ΑΑΔΕ, τον ΕΦΚΑ, καθώς και προς τράπεζες ή εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων και δανείων. Η κυβερνητική παρέμβαση στοχεύει στην ενίσχυση της οικονομικής προστασίας των νοικοκυριών, διασφαλίζοντας ότι ένα μεγαλύτερο μέρος των καταθέσεων θα παραμένει διαθέσιμο για την κάλυψη των αναγκών διαβίωσης, ακόμη και σε συνθήκες ληξιπρόθεσμων οφειλών. Είναι προφανές ότι η νέα ρύθμιση δεν διαγράφει χρέη, ούτε καταργεί τις θεσμοθετημένες διαδικασίες είσπραξης, όμως αυξάνει σημαντικά το ποσό που μπορεί να κρατήσει ένας οφειλέτης στην τράπεζα χωρίς τον φόβο της απώλειάς του, προσφέροντας μεγαλύτερη οικονομική ασφάλεια σε μία περίοδο όπου κάθε ευρώ μετρά.
