Η Άγκυρα επιστρέφει δυναμικά σε μια στρατηγική που είχε προσωρινά μείνει στο συρτάρι, αλλά ποτέ δεν εγκαταλείφθηκε. Η λεγόμενη «Γαλάζια Πατρίδα» επανέρχεται στο προσκήνιο με επιθετικό τρόπο, σηματοδοτώντας νέα φάση πίεσης προς την Ελλάδα και την Κύπρο. Με αιχμή τα ενεργειακά κοιτάσματα και τον έλεγχο θαλάσσιων ζωνών, η Τουρκία επιχειρεί να ανατρέψει ισορροπίες και να επιβάλει τετελεσμένα στην Ανατολική Μεσόγειο.
Πίσω από τις δηλώσεις και τους χάρτες, εξελίσσεται ένα επικίνδυνο παιχνίδι ισχύος. Η τουρκική ηγεσία εργαλειοποιεί το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας» ως μοχλό γεωπολιτικής πίεσης, συνδέοντας τις ναυτικές διεκδικήσεις με ενεργειακές φιλοδοξίες και στρατηγικό έλεγχο θαλασσίων διαδρόμων. Το μήνυμα είναι σαφές: η Άγκυρα δεν περιορίζεται σε ρητορική, αλλά δοκιμάζει αντοχές, αντιδράσεις και συμμαχίες.
Αναλυτές προειδοποιούν ότι η κλιμάκωση αυτή δεν είναι συγκυριακή. Εντάσσεται σε έναν ευρύτερο σχεδιασμό επαναπροσδιορισμού της τουρκικής παρουσίας στη Μεσόγειο, με αμφισβήτηση διεθνούς δικαίου και δημιουργία μόνιμης έντασης γύρω από Κύπρο και Ελλάδα. Σε μια περιοχή ήδη φορτισμένη από πολέμους και ενεργειακές συγκρούσεις, η επαναφορά της «Γαλάζιας Πατρίδας» λειτουργεί ως σπίθα που μπορεί να πυροδοτήσει νέα, απρόβλεπτη κρίση.
Mavi Vatan, μια πολιτική που συνδέει τα ναυτικά και θαλάσσια δικαιώματα με ευρύτερες διεκδικήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο και το χρησιμοποιεί ως πυλώνα πίεσης προς τη Λευκωσία και την Αθήνα, εντείνοντας τις διπλωματικές και ενεργειακές προκλήσεις στην περιοχή. Αναλυτές εκτιμούν ότι πρόκειται για προσπάθεια της Τουρκίας να επαναπροσδιορίσει τις ισορροπίες στη Μεσόγειο και να ενισχύσει τα συμφέροντά της, αμφισβητώντας παράλληλα δικαιώματα άλλων κρατών βάσει διεθνούς δικαίου.
Τι Είναι η «Γαλάζια Πατρίδα» και Πώς Επανέρχεται
Το δόγμα «Γαλάζια Πατρίδα» αποτελεί μια τουρκική στρατηγική για την υπεράσπιση και διεύρυνση ναυτικών και ενεργειακών δικαιωμάτων σε περιοχές της Ανατολικής Μεσογείου, του Αιγαίου και της Μαύρης Θάλασσας. Στην πράξη, περιλαμβάνει διεκδικήσεις σε θαλάσσιες ζώνες που καλύπτουν εκτεταμένα θαλάσσια πεδία υδρογονανθράκων και στρατηγικής σημασίας πορείες. Οι τουρκικές αρχές θεωρούν ότι η εφαρμογή του δόγματος είναι κρίσιμη για τα εθνικά τους συμφέροντα, αν και αυτό συχνά οδηγεί σε διενέξεις με τους γείτονες.
Σύμφωνα με αναλύσεις ειδικών, το συγκεκριμένο δόγμα έχει χαρακτήρα ιδεολογικό και γεωπολιτικό, και προβάλλεται ως μοχλός νομιμοποίησης διεκδικήσεων που αμφισβητούν διεθνώς αναγνωρισμένα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας και της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Πίεση σε Κύπρο και Ελλάδα
Τις τελευταίες ημέρες, η Άγκυρα εμφανίζει μια αυξημένη διπλωματική και γεωστρατηγική δραστηριότητα, στοχεύοντας, σύμφωνα με αναλύσεις, στην υπονόμευση συνεργασιών μεταξύ Κύπρου και Ελλάδας. Η τουρκική πλευρά ενδέχεται να προσπαθεί να “ξαναμοιράσει την τράπουλα” των ενεργειακών ζωνών και της εκμετάλλευσης θαλάσσιων πόρων, προβάλλοντας αξιώσεις σε θαλάσσιες ζώνες που υπό άλλες συνθήκες θα θεωρούνταν κυριαρχικά ελληνικές ή κυπριακές.
Αναλυτικότερα, η Άγκυρα εμφανίζεται να επανενεργοποιεί στρατηγικές και διπλωματικές πρωτοβουλίες που αφορούν:
Ενεργειακές πηγές και αξιοποίηση υδρογονανθράκων σε θαλάσσιες ζώνες της Ανατολικής Μεσογείου,
Επιχειρησιακές και γεωστρατηγικές κινήσεις που αμφισβητούν δικαιώματα Ελλάδας και Κύπρου,
Διπλωματική πίεση μέσω διαπραγματεύσεων και χάρτες οριοθετήσεων που η Τουρκία παρουσιάζει ως μέρος των αξιώσεών της.
Την ίδια στιγμή, προωθείται και ενεργειακή πολιτική που στοχεύει στην επίτευξη μεγαλύτερης ενεργειακής αυτάρκειας και γεωπολιτικής θέσης της Τουρκίας, η οποία περιλαμβάνει επενδύσεις σε γεωτρήσεις και έρευνες για υδρογονάνθρακες σε θαλάσσιες περιοχές γύρω από τα τουρκικά παράλια, ενισχύοντας την εικόνα μιας πιο επιθετικής παρουσίας στον ενεργειακό χάρτη.
Αντίδραση της Ελλάδας και της Κυπριακής Δημοκρατίας
Παρά τις τουρκικές διεκδικήσεις, η Αθήνα και η Λευκωσία διατηρούν την πάγια θέση ότι η προσφυγή στο διεθνές δίκαιο και οι διμερείς-πολυμερείς συμφωνίες για θαλάσσιες ζώνες και ενεργειακά σχέδια πρέπει να βασίζονται σε κανόνες που σέβονται την κυριαρχία όλων των κρατών. Συνεργασίες για τον καθορισμό θαλάσσιων Οριοθετήσεων και πρωτοβουλίες ενεργειακής συνεργασίας με τρίτες χώρες και οργανισμούς προωθούνται προκειμένου να ενισχυθεί η σταθερότητα και η ασφάλεια στην περιοχή, ενώ ταυτόχρονα ενισχύουν την ενεργειακή αυτονομία και συνεργασία σε ευρύτερο πλαίσιο.
Αντίθετα, η τουρκική προσέγγιση συχνά περιγράφεται από αναλυτές ως προσπάθεια αποσταθεροποίησης ή ως μοχλός πίεσης για επίτευξη πολιτικών στόχων που δεν συνάδουν με τη διεθνή νομοθεσία ή με τις θέσεις των κρατών της περιοχής.
Περαιτέρω Επιπτώσεις και Προοπτικές
Η επαναφορά της «Γαλάζιας Πατρίδας» αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα σε μια περίοδο όπου η ενεργειακή και γεωπολιτική δυναμική στο Ανατολικό Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο βρίσκεται σε κρίσιμο σταυροδρόμι. Οι εξελίξεις αυτές αναμένεται να επηρεάσουν:
Την πορεία των διεθνών διαπραγματεύσεων για καθορισμό θαλάσσιων ζωνών και ενεργειακών πόρων,
Τις διπλωματικές σχέσεις μεταξύ των εμπλεκόμενων κρατών,
Τη στρατηγική ασφάλειας στην ευρύτερη περιοχή.
Σε ευρύτερο γεωπολιτικό πλαίσιο, η ένταση γύρω από την ελληνική και κυπριακή ΑΟΖ, και των ενεργειακών σχεδιασμών που σχετίζονται με τρίτες χώρες, καθιστούν τις εξελίξεις κρίσιμες για τη μελλοντική ασφάλεια και σταθερότητα της περιοχής.
«Αντίδρασις Κύπρου και Ελλάδος «, πρέπει να είναι με στήριξη και Αμυντική Υποστηριξη Ε.Ε. Όσο επικυριαρχεί η Γερμανία με τις παρούσες Πολιτικές Ισορροπίες, αυτό δεν είναι ορατό. Ότι θα μπορούσε να «χάσει Ελλάδα και Κύπρος», στοχεύουν να ελέγξουν και ωφεληθούν μέσω Τουρκίας, «φίλης» τους Συμμάχου και Εταίρου τους επί Αιώνες. Από την άλλη με την Παρούσα «Ελληνική» Ηγεσία φανερά Γερμανοκαθοδηγούμενη και (ως εταίρος στην Ε.Ε. με το CDU, πέραν πάσης άλλης υποψίας προσωπικών ενδεχομένως δεσμών-Συμφωνιών) υποτασσόμενη, δεν είναι ξεκάθαρη μία Υγιής Πολιτική σταθερότητα με τις «Μεγάλες Δυνάμεις», ΗΠΑ και Ρωσσία. Προσεγγίσεις με Ινδία , Άίγυπτο (και «Όυκρανία» ως ανέκδοτο του Αιώνος) εγγυώντα μόνον συνεργασίες εν καιρώ Ειρήνης. Μόνη σοβαρή επωφελής στήριξις είναι προς Ισραήλ, πλαγίως και εμμέσως επωφελής. Αργότερα βλέπουμε..